ျပည္တြင္းဒီမိုကေရစီႏွင့္ ျပည္ပအကူအညီ (၃) – Exile Reporter

September 21, 2012

ျပည္တြင္းဒီမိုကေရစီႏွင့္ ျပည္ပအကူအညီ (၃)
အေ၀းေရာက္ သတင္းေထာက္တဦး 
စင္ၿပိဳင္အစိုးရအဖြဲ႕ ၀န္ႀကီးခ်ုပ္ျဖစ္သူ ေဒါက္တာစိန္၀င္း


အေမရိကန္ကြန္ဂရက္ႏွင့္ဆက္ႏြယ္၍      
ဆိုခဲ့ၿပီးသည့္အတိုင္း၊ ထိုစဥ္က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို သိသူေထာက္ခံသူမွာ၊ အဂၤလန္ႏိုင္ငံတြင္မွအပ၊ အျခားႏိုင္ငံမ်ားတြင္ အလြန္ရွားပါးလွ၏။ “Burma”ဟုေျပာလွ်င္ “Bahama” (ဘဟားမားဟုေခၚေသာ ဖေလာ္ရီဒါျပည္နယ္ႏွင့္ က်ဴးဘားႏိုင္ငံ အၾကား ရွိကၽြန္းစုမ်ား) ဟုထင္တတ္ၾကေသာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ၌ ကြန္ဂရက္အမတ္မ်ား၊ အစိုးရအဖြဲ႕ဝင္မ်ားထည္းမွပင္ သိကၽြမ္းသူ နည္းပါး ခဲ့သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ပါတ္သက္ေသာ ေၾကျငာခ်က္မ်ားထုတ္လွ်င္၊ စစ္အစိုးရကေခၚေဝၚသံုးႏံႈးေလ့ရွိေသာ ေဒၚစုၾကည္ ဟူသည့္ အမည္ကို သံုးတတ္ၾက၏။
ထို႕ေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္က စစ္အစိုးရသည္ ျပည္သူအားလံုးက ေလးစားၾကည္ၫိုေသာ ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရး ဗိသုကာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း၏အမည္ကို၊ သမီးျဖစ္သူ၏အမည္၌ပူးတြဲကာ အမည္ရင္းအတိုင္း ေခၚဆိုရန္ဝန္ေလးေနၾကေၾကာင္းႏွင့္၊ သူ၏ အမည္ရင္းမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ျဖစ္ေၾကာင္းရွင္းျပရသည္။ ေနာက္ပိုင္းတြင္ အေမရိကန္အစိုးရႏွင့္ ကြန္ဂရက္အမတ္မ်ား က၎၊ စာနယ္ဇင္းမ်ားက၎၊ စုၾကည္ဟု ေခၚေဝၚသံုးစြဲမႈအလြန္နည္းပါးသြား၏။
အေမရိကန္သံအမတ္မ်ား ခန္႔လိုလွ်င္၊ အေမရိကန္အထက္လႊတ္ေတာ္ဟုေခၚရမည့္ ဆီးနိတ္ကအတည္ျပဳမွ ခန္႔အပ္ႏႈိင္၏။ ဆီးနိတ္ အမတ္မ်ားက ၁၉၈၈ခုႏွစ္တြင္ ဆႏၵျပသူေထာင္ႏွင့္ခ်ီ၍ ရက္စက္စြာသတ္ျဖတ္ခဲ့ေသာ စစ္အစိုးရကို ကန္႔ကြက္သည့္အေနျဖင့္ ျမန္မာ ျပည္သို႔ သံအမတ္သစ္ေစလႊတ္ရန္ လံုးဝသေဘာမတူၾက။ ကြန္ဂရက္အမတ္အမ်ားစုႏွင့္ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီအေရးတိုက္ပြဲဝင္ေနသူ အားလံုးနီးပါး၏ ဆႏၵမွာလည္း ဆီးနိတ္အမတ္မ်ား အယူအဆအတိုင္းေပပင္။ ကၽြန္ေတာ္သတိထားမိသေလာက္၊ ေပၚေပၚထင္ထင္ ျမန္မာျပည္သို႔သံအမတ္ေစလႊတ္ေရးလိုလားသူ သံုးဦးသာရွိခဲ့သည္ထင္၏၊ ျမန္မာျပည္အေရးကို အနီးကပ္ေလ့လာၿပီး၊ တိုင္းျပည္၏ စီးပြားတိုးတက္ေရးကိုလည္း အလြန္စိတ္ဝင္စားေသာ ပါေမာကၡ ေဒးဗစ္ဒ္စတိုင္းန္ဘာ့ဂ္ (Dr. David Steinberg)ႏွင့္ လူမ်ိဳးစုမ်ား အေရးကိုုစိတ္ဝင္စားသည့္ ပါေမာကၡဂ်ိဳးဇက္ဖ္ ေဆးလ္ဗားစတိုင္း (Dr. Josef Silverstein)တို႔အျပင္၊ ကၽြန္ေတာ္လည္း ပါဝင္သည္။
သမတ ေဂ်ာ့ဂ်္ဘြတ္ရွ္က ျမန္မာျပည္ဆိုင္ရာသံအမတ္အျဖစ္ခန္႔အပ္ရန္ ႏိုင္ငံျခားေရးဌာနဝန္ထမ္းေဟာင္း မစၥတာ ဖရက္ ဒရစ္ခ္ ဗရီးလင္းဒ္ (Ambassador Mr. Frederick Vreeland)ကိုလွ်ာထားခဲ့၏။ ၁၉၉၁ခုႏွစ္တြင္တဖန္ မစၥတာပါကားေဘာ့ဂ္(Ambassador Mr. Parker Borg)ကို လွ်ာထားျပန္သည္။ သူတို႔ႏွစ္ဦးလံုးပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာသံအမတ္မ်ား ျဖစ္မလာၾကဘဲ၊ မစၥတာဗရီးလင္းဒ္က ေမာ္ရိုကို (Morocco)သို႔၎၊ မစၥတာပါကားေဘာ့ဂ္က အိုက္စ္လင္းဒ္ (Iceland)သို႔၎၊ သံအမတ္မ်ားအျဖစ္ သြားေရာက္ အမႈထမ္းၾကရေလ၏။      ရွားရွားပါးပါး သူတို႔သံအမတ္ျဖစ္လာေစေရး အားေပးေဆာင္ရြက္ေသာ ကၽြန္ေတာ့အေပၚ သူတို႔သေဘာထားကို ခန္မွန္းႏႈိင္ၾကမည္ ထင္၏။ ျမန္မာျပည္အေျခအေနကို ေန႔စဥ္သတင္းေပးၿပီး လိုအပ္ေသာဖိအားေပးမႈကိုေမွ်ာ္လင့္ခဲ့၏၊ ထို႔ေၾကာင့္၊ ထိုစဥ္ကေပၚစ ဖက္က္စ္ စက္ (Facsimile)ကိုသံုးၿပီး၊ ေန႔စဥ္ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး တိုးတက္မႈအေျခအေနကို သတင္းပို႔ေသာ ကၽြန္ေတာ့ကို (Faxman)ဟု သံအမတ္ ဗရီးလင္းဒ္က အမည္ေပးထားသည္ဟုသိရ၏။
  ျမန္မာျပည္၏ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖါက္မႈမ်ား၊ ႏိုင္ငံေရးဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္မႈမ်ားကို ထိထိေရာက္ေရာက္ ေျပာဆိုကန္႔ကြက္ရာ၌၎၊ ႏိုင္ငံေရးအေျပာင္းအလြဲႏွင့္၊ အတိုက္အခံဒီမိုကေရစီအင္အားစုမ်ားအား ဆက္သြယ္ကူညီအားေပးရန္လိုအပ္ခ်ိန္၌၎၊ သံအမတ္ အဆင့္ မွတပါး ထိေရာက္မႈမရွိႏိႈင္ဟု ကၽြန္ေတာ္တို႔ကယံုၾကည္ၾက၏။ သို႔ရာတြင္ ဆီးနိတ္ကြန္ဂရက္၌ဩဇာအာဏာႀကီးမားေသာ ဆီနိတ္တာ မိုနီဟင္န္က ျမန္မာျပည္သို႔သံအမတ္လႊတ္ေရးေဆြးေႏြးခြင့္ပင္မျပဳခဲ့ေခ်။ ထို႔ေၾကာင့္ စစ္အစိုးရ၏ႏွိပ္စက္ၫွဥ္းပမ္းမႈမ်ားကို တိုင္းသိ၊ ကမၻာသိ၊ ျပည္တြင္းမွေန၍ ေဝဖန္ျပစ္တင္ရႈံ႕ခ်ႏႈိင္သူကင္းမဲ့ေနခဲ့ေလသည္။      ယင္းအေျခအေနႏွင့္ပါတ္သက္ကာ၊ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အေပါင္းအေဖၚမ်ားၫွိႏႈိင္းတိုင္ပင္ၾကၿပီး၊ ကၽြန္ေတာ္တာဝန္ယူရသည့္ အစီအမံ တရပ္ေပၚေပါက္လာခဲ့၏။
ယင္းသည္ကား မိမိအိမ္အတြင္းအက်ယ္ခ်ဳပ္ ခ်ထားျခင္းခံေနရေသာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ပိုမိုထိေရာက္ ေစေသာနည္းျဖင့္၊ ဆႏၵေဖၚထုတ္ႏႈိင္စြမ္းရေစေရးပင္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သာ ကမၻာေပၚတြင္ ထင္ရွားေၾကာ္ၾကား အမ်ားတကာ ေလးစားေသာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏိုဘဲလ္ဆုရွင္ျဖစ္ပါက၊ ကိုယ္တိုင္သာမက၊ သူ႔ကိုယ္စား ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီအေရး မီးေမာင္းထိုးၾကိဳးစားေပးမည့္ ႏိုင္ငံတကာေခါင္းေဆာင္မ်ားေပၚေပါက္လာႏိုင္၏။ ထို႔ျပင္ ဤစြမ္းေဆာင္ခ်က္ကို ကၽြန္ေတာ္တေယာက္ထည္း ေခၽြးတဒီးဒီးက်ေအာင္၊ ႏိုင္ငံတကာလွည့္လည္၍၊ အကူအညီေတာင္းခံေနရန္လည္းမလုိပါ။ စိတ္ေရာကိုယ္ပါ စြမ္းေဆာင္မည့္အျပင္၊ ဥေရာပ၌အဆက္အသြယ္ လည္းေကာင္းလွသူရွိေနၿပီးျဖစ္၏။ ဤသည္ကားအျခားမဟုတ္၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ခင္ပြန္း ေဒါက္တာမိုက္ကယ္လ္ေအးရစ္စ္ ေပပင္။      ကၽြန္ေတာ္တို႔တေတြ ႏိုဘဲလ္ဆုအႀကံရၾကျခင္းမွာလည္း၊ သူ႔လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားကို မွီခိုေပၚေပါက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။
ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္၏ ဒီမိုကေရစီအေရး အနစ္အနာခံဘဝေပးတိုက္ပြဲဝင္မႈႏွင့္ ေဒါက္တာေအးရစ္စ္၏စြမ္းေဆာင္ႀကိဳးစားမႈတို႔ေၾကာင့္၊ ဥေရာပ ပါလီမန္က၊ ၁၉၉၀ခုႏွစ္အတြက္ တတိယအႀကိမ္ ဆာခါေရာ့ဗ္ဆုကိုေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အားခ်ီးျမွင္ခဲ့၏။ ထို႔ျပင္ ေနာ္ေဝးႏိုင္ငံက ခ်ီးျမွင့္ေသာ ရပ္ဖ္တိုလူ႔အခြင့္အေရးဆုကိုလည္း ၁၉၉၁ခုႏွစ္ အတြက္ရရွိခဲ့၏။ ယင္းဆုရရွိသူမွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏိုဘဲလ္ဆုရရန္လည္း အလားအလာ အလြန္ေကာင္း၏။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဆာခါေရာ့ဗ္ဆုႏွင့္ ရပ္ဖ္တိုဆုရသည့္သတင္းမ်ားကို The Burma Reviewစာေစာင္တြင္ အက်ယ္တဝင့္ေရးသားေဖၚျပေပးခဲ့ၿပီးေနာက္၊ ႏိုဘဲလ္ဆုဆက္လက္ရရွိေရးကိုလံုးပမ္းခဲ့သည္။

အေမရိကန္ကြန္ဂရက္အမတ္မ်ားက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏိုဘဲလ္ဆုေပးေရး အဆိုတင္ၾကရန္ ခ်ဥ္းကပ္ခဲ့၏။ ကၽြန္ေတာ္၏ႀကိဳးပမ္းမႈမ်ားမွာ ပါတီႏိုင္ငံေရးလံုးဝမဟုတ္ဘဲ၊ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီဝင္မ်ားေရာ ရီပါတ္ဘလီကင္ပါတီဝင္မ်ားကပါ ေထာက္ခံ အားေပးသည့္၊ ဒီမိုကေရစီစံနစ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ျပန္လည္ထြန္းကားေရးသက္သက္သာျဖစ္၏။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း အေမရိကန္ႏိုင္ငံေရးပါတီ ႏွစ္ခုလံုးမွ အမတ္မ်ား၏ အကူအညီကိုရရွိခဲ့၏။
ေအာက္လႊတ္ေတာ္ဟုေခၚႏႈိင္သည့္ အေမရိကန္ကြန္ဂရက္၏ (House of Representatives)မွ အ မတ္မ်ားစြာကကူညီခဲ့ၾကရာတြင္ ႏိုင္ငံျခားေရးေကာ္မီတီ၊ အာရွႏွင့္ ပစိဖိတ္ဆိုင္ရာေကာ္မီတီခဲြနာယက မစၥတာစတီဗင္န္ဆိုးလာ့ဇ္၊ ကာလီဖိုးနီးယားအမတ္ မစၥတာေဒနာ ရိုးရာဘတ္ခါ၊ ယခုဟဝိုင္ယီျပည္နယ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ႏွင့္ ယခင္အမတ္မစၥတာအားဘားခရြန္ဘီ (Rep. Neil Abercrombie)၊ ကာလီဖိုး နီးယားအမတ္ႏွင့္ ကြန္ဂရက္လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႕ တြဲဘက္နာယက မစၥတာေသာမတ္စ္လန္းတို႔စ္ (Rep. Thomas Lantos)၊ နယူးမက္ဆီကို ျပည္နယ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္းႏွင့္ ယခင္ အမတ္မစၥတာေဘလ္ရစ္ခ်တ္ဆင္န္္(Rep. Bill Richardson) စသူတို႔မွာ အတက္ၾကြဆံုးျဖစ္၏။
ကြန္ဂရက္အမတ္ မစၥတာလန္းတို႔စ္၏ဇနီး မစၥစ္အင္နက္တ္လန္းတို႔စ္ (Mrs. Annette Lantos)သည္၊ ကြန္ဂရက္လူ႔အခြင့္အေရး ေဖါင္ေဒးရွင္း၏ ဥကၠဌအျဖစ္ေဆာင္ရြက္ေနသူျဖစ္၏။ သူတို႔ဇနီးေမာင္ႏွံမွာ၊ ကမၻာ့မည္သည့္ေနရာ၌မဆို၊ လူ႔အခြင့္အေရးမ်ား ဆိပ္သံုး ခေနသည္ဆိုပါက၊ ေရွ႕တန္းမွေန၍၊ တိုက္ပြဲဝင္ေပးေနသူမ်ားလည္းျဖစ္ၾကသည္။ ယူ၂တီးဝိုင္းအဖြဲ႕မွ ဦးေဆာင္အဆိုေတာ္ ဘိုႏိုက မစၥတာလန္းတို႕စ္ကို လူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္၊ လူတကာရရွိသင့္သည့္ ဂုဏ္ၾကက္သေရ မၫႈိးႏြမ္းေစေအာင္ ထိမ္းသိမ္းေရးတို႔အတြက္ ဆိုလွ်င္၊ မည္သည့္ေနရာ၊ မည္သူႏွင့္မဆို၊ သက္လံု ျပည့္ဝစြာျဖင့္၊ ေအာင္ပန္းဆြတ္ခူးႏိုင္သည္အထိ၊ ႀကိမ္ဖန္မ်ားစြာ တိုက္ခိုက္ႏႈိင္သူ ျဖစ္သည္ဟု မွတ္ခ်က္ခ်၏။      သူတို႔က ကၽြန္ေတာ္၏ျမန္မာျပည္တြင္ ျပည္သူတရပ္လံုးလူ႔အခြင့္အေရးမ်ား အျပည့္အဝရရွိေစေရး ႀကိဳးစားလံုးပမ္းေနသည္ကို ေထာက္ခံအားေပးၾက၏။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံအမွတ္တံဆိပ္ ေရႊေရာင္စြန္ပံုႏွင့္၊ မစၥတာလန္းတို႔စ္၏ အမည္ပါေသာ ကြန္ဂရက္အမတ္ လိပ္စာကပ္ျပားမ်ားကို သူလက္မွတ္ထိုးထားေသာ စာေရး စကၠဴတထပ္ႏွင့္အတူ ကၽြန္ေတာ့အား ေပးထားသည္အထိ ကူညီခဲ့၏။
သူ၏ လက္တဝါးစာစာရြက္ကေလးေပၚတြင္၊ ပူးတြဲပါစာရြက္ စာတမ္းေတြကို မိတ္ေဆြတို႔စိတ္ဝင္စားမယ္တယ္ထင္လို႔” ဟုေရးသားထား၏။ ကၽြန္ေတာ္ အသံုးလိုသည့္အခါတိုင္း၊ ကၽြန္ေတာ္ပို႔သည့္စာမ်ားႏွင့္ ပူးတြဲေပးပို႕ပါဟုလည္း မွာသည္။       မစၥတာရိုးရာဘတ္ခါ၏ အႀကံေပးလက္ေထာက္ မစၥတာေပါလ္ ေဘရင္ဒ္စ္ (Mr. Paul Behrends)ႏွင့္ ကၽြန္ေတာ္မွာ ယခင္က ဂ်ာမနီ၌ ေနထိုင္ပညာသင္ခဲ့ဘူးသူမ်ားျဖစ္၍၊ အလြန္အဖြဲ႕က်၏။
ရီပါတ္ဘလီကင္သမရိုးက်သမားမ်ားကား၊ ဘုရားတရားလည္း အလြန္ ၾကည္ၫိုၾက၏။ တေန႔ညေနခင္း အလုပ္ၿပီးခ်ိန္တြင္ ေပါလ္က သူတို႔ရီပါတ္ဘလီကင္ကြန္ဂရက္အမႈထမ္းမ်ား ေသာႀကၤာေန႔ ညေနတိုင္း စုေဝးရာ ခရစ္ယာန္ဘုရားေက်ာင္းသို႔ ကၽြန္ေတာ့ကိုေခၚသြားသည္။ ထိုသို႔လူစုမိသည့္အခါတိုင္း၌၊ ျပည္တြင္းျပည္ပအေရးအခင္းမ်ားကို တိုင္ပင္ ေဆြးေႏြးေလ့ရွိသည္ဟုေပါလ္ကေျပာျပ၏။ အမတ္မ်ား၏ႏိုင္ငံေရး အႀကံေပး၂၀ ခန္႔ရွိမည္ထင္သည္။ ပထမဆံုး သူတို႔အားလံုး ဘုရားရွိခိုး ဆုေတာင္းပြဲမ်ားျပဳလုပ္ၾကသည္။ ယင္းေနာက္ ေပါလ္က ကၽြန္ေတာ့ကို သူ႔လုပ္ေဖၚကိုင္ဖက္မ်ားႏွင့္ မိတ္ဆက္ေပးၿပီး၊ ျမန္မာျပည္၏ လက္ရွိႏိုင္ငံေရးအေျခအေနကိုရွင္းလင္းျပရန္ ေမတၱာရပ္ခံေလသည္။ သူတို႔အားလံုးအတြက္ ျမန္မာျပည္ႏိုင္ငံေရး အေျခအေနမွာ အလြန္အလွမ္းေဝး သစ္ဆန္းေနေသး၏။ ကၽြန္ေတာ့အတြက္မွာကား ေရငတ္ေနစဥ္ေရတြင္းထည္းသို႔က်ျခင္း မည္ပါ လိမ့္မည္။
လြတ္လပ္ေရးရ၊ ဒီမိုကေရစီထြန္းကားၿပီး၊ အခ်မ္းသာဆံုး အေရွ႕ေတာင္အာရွႏိုင္ငံအျဖစ္မွ၊ ျပည္တြင္းစစ္အဓြန္႔ရွည္ကာ စစ္တပ္က ႀကီးစိုးၿပီး၊ အာဏာသိမ္း၊ လူသတ္၊ လူ႕အခြင့္အေရးေခါင္းပါးလွ်က္၊ တိုင္းျပည္လည္းခၽြတ္ခ်ံဳက်ခဲ့ရပံုကို အေသးစိပ္ရွင္းလင္းတင္ျပခဲ့၏။ ဆက္လက္၍ ၁၉၉၀ခုႏွစ္ေရြးေကာက္ပြဲအႏိုင္ရအမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ႏိုဘဲလ္ဆုရခဲ့လွ်င္၊ မထင္ရွားမေၾကာ္ၾကားေသာ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီအေရးက်ိဳးပမ္းမႈ ပိုမိုထင္ရွားကာ၊ ေတာင္အာဖရိကႏိုင္ငံတြင္ သူတို႔ ေခါင္းေဆာင္ မစၥတာနယ္လ္ဆင္မန္ေဒးလာ   (Mr. Nelson Mandela)ကိုဗဟိုျပဳလႈပ္ရွားခဲ့သကဲ့သို႔ ေအာင္ျမင္မႈရလာႏိုင္သည္ ဟုတင္ျပခဲ့၏။ ႏိုင္ငံငယ္မ်ား၏ျပည္တြင္းေရးအေျခအေနကို ႏိုင္ငံႀကီးမ်ားက စိတ္ပါဝင္စားမႈရွိလာေစရန္ခဲယဥ္းေသာ္လည္း၊ ထိုတိုင္းျပည္ မွ ထင္ရွားၿပီး လူသားတဦးအေနျဖင့္ ကိုယ္ခ်င္းစာနာေမတၱာသက္ဝင္စရာပုဂၢိဳလ္ကို ဦးတင္လိုက္လွ်င္ အမ်ားက ပို၍စိတ္ဝင္စား ၾကသည္မွာ ဓမၼတာပင္။       ျမန္မာ့အေရးကိုအေတာ္အသင့္သိေနေသာ ေပါလ္က ကူညီရွင္းျပတိုက္တြန္းမႈေၾကာင့္၊ အားလံုးက ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီအေရးကို ကူညီရန္ဂတိျပဳၾကေသာ္လည္း၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ႏိုဘဲလ္ဆုရႏိုင္ေရးမွာ အလြန္အလွမ္းေဝးသည္ဟု မွတ္ခ်က္ခ်ၾကသည္။
အထူး သျဖင့္ ၁၉၉၀ခုႏွစ္တြင္ ဆိုဗီယက္ေခါင္းေဆာင္ မစၥတာေဂၚဘာေခ်ာ့ဗ္ (Mr. Mikhail Gorbachev) ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏိုဘဲလ္ ဆုရၿပီးေနာက္၊ လစ္သူ ေယး နီးယား   (Lithuania)  လြတ္လပ္ေရးဗိသုကာ၊ မစၥတာဗီတိုတာ့စ္ လန္းဒ္စ္ဘဲရ္ဂစ္စ္ (Mr. Vytautas Landsbergis)ဆုရလိမ့္မည္ဟုအမ်ားကယူဆေနၾက၏၊ `
   ရီပါတ္ဘလီကင္ ႏိုင္ငံေရးအႀကံေပးမ်ားက၊ မစၥတာလန္းဒ္စ္ ဘဲရဂစ္စ္ကိုယ္တိုင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဆုရေရးအဆိုျပဳပါက ကၽြန္ေတာ္တို႔အတြက္ အခြင့္သာႏႈိင္ေၾကာင္းႏွင့္၊ သူတို႔အားလံုး ကူညီမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ထပ္ေလာင္းဂတိျပဳၾက၏။
     သူတို႔တြက္ကိန္းလံုးဝမမွားပါ။ သို႔ရာတြင္  မစၥတာလန္းဒ္စ္ ဘဲရဂစ္စ္မဟုတ္ဘဲ ဆုရရန္ထိပ္ဆံုးမွရာထားျခင္းခံရေသာ၊ ကြယ္လြန္သူ ခ်က္ခ္ (Czech)သမတမစၥတာဗားစလပ္ဗ္ဟားဖဲလ္ (Mr. Vaclav Harvel)က၊ ကိုယ္က်ိဳးစြန္႔ကာ၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကို ဆုခ်ီးျမွင့္ေရးအဆိုျပဳခဲ့ေလသည္။
မစၥတာလန္းဒ္စ္ဘဲရဂစ္စ္မွာ ဂ်ဴးလူမ်ိဳးမ်ားစြာကိုသတ္ျဖတ္ခဲ့သည့္ လစ္သူေယးနီးယားႏိုင္ငံသားအခ်ိဳ႕ ကို လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ေပးျခင္းႏွင့္ပါတ္သက္သည့္အမႈမ်ား အေပၚကာကြယ္ခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ဆုႏွင့္ေဝးသြားခဲ့ရသည္ဟုဆိုၾက၏။ သူ႕ကိုေနာ္ေဝး ျပည္သူတို႔၏ ၁၉၉၁ခုႏွစ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆု ေပးခဲ့ေလသည္
ဆီေနတာႏွင့္ ကြန္ဂရက္အမတ္မ်ားစြာတို႔က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ေထာက္ခံအားေပးခဲ့ၾက၏၊ အမွတ္ရမိသေလာက္ ဆီေနတာ မ်ားျဖစ္ၾကေသာ နယူးေယာက္မွ မိုနီဟင္န္၊ ခ်ီကာဂိုမွ ေပါလ္ဆိုင္မြန္န္ (Sen. Paul Simon)၊ ကာလီဖိုးနီးယားမွ အယ္လင္န္ ခရစ္စ္တင္န္ (Alen Cranston)၊ ကြန္ဂရက္အမတ္မ်ားအနက္ ဆိုးလာ့ဇ္၊ ရိုရာဘတ္ခါ၊ လန္းတို႔စ္၊ အားဘားခရြန္ဘီ။ အီလီႏိြဳင္း(Illinois) မွ ဂၽြန္န္ေပၚတာ (Rep. John Porter) ႏွင့္ ကြန္ဂရက္လူ႕အခြင့္အေရးအဖြဲ႕ဝင္အမတ္မ်ားက ႏိုဘဲလ္ေကာ္မီတီသို႔ ေထာက္ခံစာမ်ားေပးပို႔ခဲ့ၾက၏။ ဆီေနတာကင္ေနဒီကမူ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားကို ေလးစားအားေပးေသာ္လည္း၊ သူ႕မဲဆႏၵ နယ္ေျမတြင္ေနထိုင္ေသာ လစ္သူေယးနီးယင္းလူမ်ိဳးအမ်ားအျပား၏ေခါင္းေဆာင္ မစၥတာလန္းဒ္စ္ဘဲရ္ဂစ္စ္ကိုေထာက္ခံ ခဲ့သည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ႏိုဘဲလ္ဆုရသည့္အခါတြင္၊ ဆီးနိတ္အတြင္း၌၊ ပထမဆံုး ခ်ီးက်ဴးဂုဏ္ျပဳစကားေျပာၾကားခဲ့သည္။
ေစာေစာပိုင္းက ေဖၚျပခဲ့ေသာ မစၥတာေပါလ္ေဘရင္ဒ္စ္မွာ၊ ၁၉၉၅ခုႏွစ္တြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ပထမဆံုးအႀကိမ္အက်ယ္ ခ်ဳပ္မွလြတ္လာေသာအခါ၊ ကြန္ဂရက္ႏိုင္ငံေရးအႀကံေပးမ်ားအဖြဲ႕ကိုဦးေဆာင္ၿပီး၊ သြားေရာက္ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးသူျဖစ္၏။ စစ္အစိုးရ၏ နံမည္ပ်က္စာရင္းဝင္တဦးလည္းျဖစ္ခဲ့ေလသည္။
အေမရိကန္ ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ား၊ လူ႕အခြင့္အေရး အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ တာဝန္ရွိသူမ်ားကို၊ ႏိုဘဲလ္ဆုရေရးေထာက္ခံၾကရန္ႏႈိးေဆာ္ တိုက္တြန္းသကဲ့သို႔၊ ႏိုင္ငံတကာမွအမတ္မ်ား၊ အစိုးရအဖြဲ႕ဝင္မ်ား၊ ဒီမိုကေရစီႏွင့္ လူ႕အခြင့္အေရးအဖြဲ႕အစည္းမ်ားကိုလည္း ေမတၱာ ရပ္ခံခဲ့၏။ ဩစေၾတးလ်မွ ေဒါက္တာသန္းလြင္၊ ဂ်ပန္မွေဒါက္တာထြန္းေအး၊ ေဒါက္တာဝင္းႏိုင္ႏွင့္ ေဒၚျမျမဝင္း၊ ဂ်ာမနီမွဦးႏြယ္ေအာင္၊ အဂၤလန္မွ ဦးၫြန္႔ေအာင္၊ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ ေမရီလင္းဒ္မွဦးဘေသာင္းႏွင့္၊ ဖေလာ္ရီဒါမွဆရာဦးေသာင္း စသူတို႔မွာ အမာခံ စည္းရံုးေရးသမားမ်ားျဖစ္ၾက၏၊ အေရွ႕အာရွႏိုင္ငံႀကီးတခုမွ အမတ္အခ်ိဳ႕ကမူ၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ႏိုဘဲလ္ဆုရေရးထက္၊ ျမန္မာျပည္ ဒီမိုကေရစီရရွိေရးကိုသာ ဦးစားေပးေဆာင္ရြက္သြားမည္ဟု ျပန္ၾကားခဲ့ၾကသည္။
ခရစၥတိုဖာဂန္းနက္စ္
               ျမန္မာျပည္၏ ၈၀စုႏွစ္ကုန္ပုိင္းႏွင့္ ၉၀စုႏွစ္မ်ားအတြင္းႏိုင္ငံ ေရးလႈပ္ရွားမႈမ်ားကို ေရးသားလွ်င္၊ ထိုစဥ္က အဂၤလန္ဘီဘီစီ ေရဒီယို သတင္းေထာက္ မစၥတာခရစၥတိုဖာဂန္းနက္စ္ (Mr. Christopher Guinness) ကိုမေဖၚျပပါက လံုးဝၿပီးျပည့္စံုမည္မဟုတ္။ ျမန္မာျပည္ ၌ဒီမိုကေရစီထြန္းကားေရးကို ကိုယ္တိုင္သက္ဆိုင္မႈလည္းမရွိ၊ ကိုယ္က်ိဳးလည္းမပါပါဘဲႏွင့္၊ သူ႕ေလာက္စိတ္ပါဝင္စား၊ အားေပးကူညီ သည့္ ျမန္မာမဟုတ္သူ၊ ကၽြန္ေတာ္လံုးဝမေတြ႕ဘူးပါ။
     ျပည္တြင္း၌ ၈၈ခုႏွစ္ အေရးအခင္းႀကီး၏ဆႏၵျပပြဲမ်ားကို ဦးေဆာင္ခဲ့သူမ်ား၊ သာမန္ပါဝင္ဆင္ႏႊဲခဲ့သူမ်ားႏွင့္ အားေပးအားေျမွာက္ခဲ့ သူမ်ားအားလံုးနီးပါးက၊ ေရဒီယိုမွသူ၏ေရးသားထုတ္လႊင့္ခ်က္မ်ားေၾကာင့္၊ လူထုပိုမိုအံုၾကြစည္းလံုးမႈရခဲ့ၾကသည္ဟု ခ်ီးမြမ္းၾက၏။ ထိုစဥ္ က ခရစ္စ္သည္၊ ဘီဘီစီ၏ ဘဂၤလားဒက္ရွ္၌ တာဝန္က်ေနခဲ့သည့္ သတင္းေထာက္သာျဖစ္သည္။ ခရစ္စ္ကို နယူးေယာက္ ကုလသမဂၢ ရံုးခ်ဳပ္ ဘီဘီစီသတင္းဌာနသို႔ ၁၉၉၀ခုႏွစ္အတြင္းေျပာင္းေရႊ႕ခန္႔ထားခဲ့သည္။ အမွန္မွာ ကုလသမဂၢ သတင္းမ်ားကိုေရးသားရန္သာ ျဖစ္ေသာ္လည္း၊ သူ႔အတြက္ မၿပီးဆံုးေသးေသာ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီအေရးကို ဆက္လက္ဆာင္ရြက္ရန္ အခြင့္ေပးသည့္ႏွယ္ျဖစ္လာခဲ့၏၊
     ခရစ္စ္ နယူးေယာက္တြင္ တာဝန္က်လာသည့္အေၾကာင္းကို ေဒါက္တာေအးရစ္စ္က ကၽြန္ေတာ့အားသတင္းပါးပါသည္။ ကၽြန္ေတာ့ အေနႏွင့္ အလြန္အားတက္သြား၏။ နယူးေယာက္တိုင္းမ္စ္ သတင္းစာႀကီး (TheNew York Times)၏ ၫႊန္ၾကားေရးမႉး အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ မစၥတာဂ်ိဳးဇက္ဖ္ လဲလီဗဲလ္ဒ္ (Mr. Joseph Lelyveld)သည္၊ ၆၀စုႏွစ္ဦးပိုင္းအတြင္း ျပည္ပသတင္းေထာက္အျဖစ္ ျမန္မာျပည္၌တာဝန္က်ခဲ့ဘူးၿပီး၊ ဆရာဦးေသာင္းႏွင့္လည္း အလြန္ရင္းႏွီး၏။ ျမန္မာ့အေရးကိုအလြန္စိတ္ဝင္စားေသာ္လည္း၊ သူႏွင့္လက္ တြဲ ေဆာင္ရြက္ခြင့္ရရန္မွာ၊ စဥ္းပင္မစဥ္းစားႏိုင္။ သူသတင္းစာ၌ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ေနဆဲတြင္၊ ခဏတျဖဳတ္ ႏွစ္ႀကိမ္သံုးႀကိမ္ သာဆံုႏႈိင္ခဲ့၏။
     ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး၏ အမာခံပုဂၢိဳလ္တဦးအျဖစ္၊ သတ္မွတ္ရမည္ ျဖစ္ေသာ္လည္း၊ ခရစ္စ္မွာ သိမ္ေမြ႕ႏူးညံ့သူျဖစ္၏။ လူမႈေရးအရလည္း အလြန္ရည္မြန္ေဖၚေရြသည္။ သူေရာက္လာၿပီး ရက္ပိုင္းအတြင္း ကၽြန္ေတာ္တို႔ႏွစ္ဦး ရင္းႏွီးခင္မင္ေသာမိတ္ေဆြမ်ားျဖစ္လာၾက၏။
     ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးအေျခအေနမွာ လံုးဝမတိုးတက္ပါ။ စစ္အစိုးရ၏ အဖမ္းအဆီးမ်ား မေလွ်ာ့သည့္အျပင္၊ ပိုမိုဆိုးဝါးလာေန၏။ ယိုးဒယား နယ္စပ္ေရာက္၊ ျပည္သူ႔ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအနက္မွ ႏွစ္ဦးက သေဘာထားကြဲလြဲမႈမ်ားေၾကာင့္၊ ဘန္ေကာက္ရွိ ျမန္မာသံရံုးမွတဆင့္ ျပည္တြင္းသို႔ျပန္သြားၾက၏။ ၁၉၉၁ခုႏွစ္ ဧၿပီလတြင္ ေနာင္ထိပ္တန္းအာဏာရွင္ျဖစ္လာမည့္၊ ထိုစဥ္က ဒုတိယကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ႏွင့္ အာဏာသိမ္းဒုေခါင္းေဆာင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီးသန္းေရႊက ေရြးေကာက္ပြဲအႏိုင္ရပါတီသိ႔ု လံုးဝအာဏာလႊဲေပးမည္မဟုတ္ေၾကာင္း၊ အတိ အလင္းေၾကျငာခဲ့ေလသည္။
                ဘီဘီစီျမန္မာပိုင္းအစီအစဥ္မွ ဦးေအာင္ျမင့္ထြန္း၏ ေက်းဇူးျဖင့္၊ အေမရိကန္ႏိုင္ငံမွ ျမန္မာျပည္ႏွင့္ ပါတ္သက္ေသာသတင္းမ်ားကို၊ ကၽြန္ေတာ္ျပည္တြင္းသို႔ ထုတ္လႊင့္ခြင့္ရရွိခဲ့၏။  အိမ္ေဖၚမ်ားမွလြဲ၍၊ မိသားစုႏွင့္ပင္ဆက္သြယ္ခြင့္မရဘဲ၊ အထီးက်န္ဘဝသို႔ပို႔ထားျခင္း ခံေနရေသာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၊ စိတ္အားထက္သန္ေစေရးအတြက္၊ ျပည္ပအင္အားစုမ်ားက ဒီမိုကေရစီအေရး မည္သို႔လႈပ္ရွား ကူညီေနၾကသည္ကို သတင္းေပးရန္ အဓိကရည္ရြယ္ခဲ့၏။ ယင္းသို႔သတင္းပို႔သည့္အခါတိုင္း၊ စတူဒီယိုရွိေသာ ခရစ္စ္ကအကူအညီ ေပးခဲ့သည္။ အလြန္ပင္ပန္းၿပီး၊ ေငြကုန္ေၾကးက်လည္းမ်ား၊ ဝင္ေငြမယ္မယ္ရရလည္းမရွိေသာ အလုပ္ျဖစ္ေသာ္မင့္၊ ကိုယ္တိုင္ကလည္း ဝါသနာပါ၊ တိုင္းျပည္အတြက္လည္း အက်ိဳးရွိသည္ဟု ယူဆသျဖင့္၊ ေပ်ာ္ေပ်ာ္ႀကီး ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေသာအလုပ္ျဖစ္ပါသည္။
                ျပည္ပရွိ ဒီမိုကေရစီဘက္ေတာ္သားမ်ားက မေမ့ၾကေၾကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ျပသေသာအားျဖင့္၊ သူ႔ေမြးေန႔မ်ားကို က်င္းပကာ၊ အျခားႏိုင္ငံေရးသတင္းမ်ားႏွင့္ေရာျပြမ္းလွ်က္ အသံလႊင့္ၿပီးအသိေပးခဲ့၏။ အထည္းက်န္ဘဝႏွင့္ အက်ဥ္းက်ေနစဥ္အတြင္း၊ မိမိ၏ေမြးေန႔ကို တစိမ္းတရံစာမ်ားက အမွတ္တရက်င္းပသည္ကို၊ မည္သို႔ေသာသူက၊ ဝမ္းမသာ၊ မၾကည္ႏူးဘဲေနႏႈိင္ပါအံ့နည္း။
                ၁၉၉၀ခုေအာက္တိုဘာလတြင္၊ကၽြန္ေတာ္တို႔ အိုင္အင္န္ဒီဘီက၊ ဝါရွင္တန္ၿမိဳ႕မွ အေမရိကန္အသင္းမ်ားျဖစ္ေသာ၊ ႏိုင္ငံတကာဖြံ႕ၿဖိဳး ေရးအဖြဲ႕ (International Center)၊ အေမရိကန္ဒုကၡသည္မ်ား ေကာ္မီတီ (US Committee for Refugees) တို႔ႏွင့္ပူးတြဲကာ ဝါရွင္တန္တြင္  ျမန္မာျပည္ဆိုင္ရာ  ေဆြးေႏြးပြဲတခုျပဳလုပ္ခဲ့၏၊ ေဆြေႏြးပြဲကို ကြန္ဂရက္အမတ္ေဒနာရိုးရာဘတ္ခါက မိန္႔ခြန္းေျပာၾကား ဖြင့္လွစ္ခဲ့သည္။ ဂ်ပန္မွေခါင္းေဆာင္မ်ားျဖစ္သည့္ ေဒါက္တာထြန္းေအး၊ ေဒၚျမျမဝင္းႏွင့္ ေဒါက္တာဝင္းႏိုင္၊ ဩစေၾတးလ်မွ ေဒါက္တာသန္းလြင္၊ ဥေရာပမွဦးႏြယ္ေအာင္၊ ဦးၫြန္႔ေအာင္တို႔ကိုု ဖိတ္ၾကားခဲ့ေသာ္လည္း၊  ေဒါက္တာသန္းလြင္တဦးထည္းသာလာ ေရာက္ႏႈိင္ခဲ့၏။
     ေဆြးေႏြးပြဲ၌ အာရွ လူ႕အခြင့္အေရးေစာင့္ၾကပ္ေရးအသင္း (Asia Watch)အမႈေဆာင္ၫႊန္ၾကားေရးမႉး မစၥဆစ္ဒ္နီဂ်ဳန္းန္စ္ (Ms. Sidney Jones) ၊ မာ့ဂ်ီးအဖြဲ႕ (Majee)ေခါင္းေဆာင္မစၥအီးဒစ္သ္မီရန္႔တီ (Ms. Edith Mirantee)၊ ေၾကးမံုဦးေသာင္း၊ ဝါရွင္တန္ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႕ (Human Rights Watch)မွ ဦးသန္႔ျမင့္ဦး (ကုလအတြင္းဝန္ခ်ဳပ္ဦးသန္႔၏ေျမး)၊ ဝါရွင္တန္ရွိ ႏိုင္ငံ တကာလူ႕အခြင့္အေရးေရွ႕ေနမ်ားအသင္း (International Human Rights Law Group)မွ မစၥတာစတီဗင္ရွေနးေဘာင္းမ္ (Mr. Steven Schneebaum)၊ ပါေမာကၡဂ်ိဳးဇက္ဖ္ဆီးလ္ဗားစတုိင္းန္ႏွင့္၊ လူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုမ်ားအေရး  ႀကိဳးပမ္းေန ေသာ၊ ျမန္မာ့အလွမယ္ေဟာင္း ေနာ္လြီဇာဘင္ဆင္တို႔က စာတမ္းမ်ားဖတ္ၾကားၾက၏။
            ေဆြးေႏြးပြဲ၏ရည္ရြယ္ခ်က္မွာ၊ ပါတီႏိုင္ငံေရးႏွင့္ လံုးဝမပါတ္သက္ဘဲ၊ ျမန္မာျပည္တြင္ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖါက္ေနမႈမ်ားကို အမ်ားက သိလာေစေရး၊ လူမ်ိဳးစုမ်ားအေရးစသည္တို႔သာျဖစ္၏။ တခ်ိန္ထည္းတြင္ လက္နက္အားကိုးျဖင့္ျပည္တြင္း၌ မည္မွ်ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္ေနေစ ကာမူ၊ ဒီမိုကေရစီအေရးလႈပ္ရွားမႈမွာ လံုးဝေပ်ာက္ကြယ္သြားမည္မဟုတ္သည္ကို စစ္အာဏာရွင္တို႔ထင္ထင္လင္းသိေစရန္ျပလိုက္ျခင္း လည္းျဖစ္၏။
အေမရိကန္ႏိုင္ငံရွိ ျပည္နယ္အေတာ္မ်ားမ်ား၌ ေနထိုင္ၾကေသာျမန္မာမ်ား၊ ကေနဒါမွဒီမိုကေရစီ အင္အားစုမ်ား၊ ယိုးဒယား ျမန္မာနယ္စပ္ေဒသမ်ားမွတဆင့္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုသို႔ ေရာက္ရွိလာၾကေသာ ၈၈အေရးေတာ္ပံုေက်ာင္းသားမ်ား၊ ျမန္မာ့အေရး စိတ္ဝင္စားေသာ အေမရိကန္မ်ား၊ ကြန္ဂရက္ႏွင့္ အေမရိကန္ အစိုးရအဖြဲ႕အမႈထမ္းမ်ားႏွင့္ သံတမာန္မ်ား တက္ေရာက္ခဲ့ၾကသည္။ ႏွစ္ရက္ၾကာျပဳလုပ္ေသာေဆြးေႏြးပြဲသတင္းကို၊ ဘီဘီစီအတြက္ ခရစၥတိုဖာဂန္းနက္စ္ကတာဝန္ယူေရးသားထုတ္လႊင့္ေပးၿပီး၊ ဗြီအိုေအ ျမန္မာပိုင္း အစီအစဥ္အတြက္၊ ဦးခင္ေမာင္ဝင္းႏွင့္ ဦးတင္ျမတို႔ကေန႔စဥ္ အျပည့္အစံုအသံလႊင့္ေပးခဲ့ၾက၏။
              အလားတူ ေဆြးေႏြးပြဲတခုကို၊ ကြန္ဂရက္ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႕ကႀကီးမႉးက်င္းပႏႈိင္ရန္လည္း၊ ကၽြန္ေတာ္ကပင္လိုအပ္ေသာစာရြက္ စာတမ္းမ်ား၊ ဗီဒီယိုမ်ားရွာေဖြေပးခဲ့သည့္ျပင္၊ အစည္းအေဝး ဖိတ္ၾကားေရးကိုပါ တာဝန္ယူခဲ့ရ၏။
   
ျမန္မာမ်ားႏွင့္အေမရိက၌ႏိုင္ငံေရးခိုလႈံခြင့္
               အေမရိကန္ႏိုင္ငံသို႔ ကမၻာလွည့္ခရီးသည္ဗီဇာျဖင့္ ကၽြန္ေတာ္ဝင္ေရာက္လာခဲ့ျခင္းျဖစ္၏။ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီအေရးႀကိဳးပမ္းရင္း၊ မထင္ မွတ္ဘဲ အေမရိကတြင္ေသာင္တင္ေနေသာအခါ၊ တရားဝင္ဆက္လက္ေနထိုင္ခြင့္ရေရးအတြက္၊ ႏိုင္ငံေရးခိုလႈံခြင့္ေလွ်ာက္ထားခဲ့သည္။
     အေမရိကန္လူဝင္မႈႀကီးၾကပ္ေရးဌာနက ကၽြန္ေတာ့အားေခၚယူေတြ႕ဆံုေမးျမန္း၏။ ထို႔ေနာက္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခးေရးဝန္ႀကီးဌာနကို ေမးျမန္းစံုစမ္းရာ၊ ဝန္ႀကီးဌာနလက္ေအာက္ရွိ လူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္လူမႈေရးဌာန၏ ႏိုင္ငံေရးခိုလႈံခြင့္ကိစၥရပ္မ်ားရံုးက သူတို႔အေနႏွင့္ ကၽြန္ေတာ့ အေျခအေနကိုလည္း မသိ၊ ျမန္မာျပည္၌လည္း ျပႆနာတစံုတရာမရွိေလဟန္စာျပန္ေလသည္။ ယင္းစာကိုအေျခခံလွ်က္၊ ကၽြန္ေတာ့ေလွ်ာက္ထားခ်က္ကို ပါယ္ခ်ရန္ရည္ရြယ္ေၾကာင္း၊ ၁၉၈၉ခုႏွစ္ကုန္ပိုင္း၌၊ လူဝင္မႈႀကီးၾကပ္ေရးဌာနက အေၾကာင္းျပန္၏။
                Burmaႏွင့္ Bahamasကိုသာမန္ျပည္သူမ်ားက ခြဲျခားမသိသည္ထက္၊ အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာနက ျမန္မာျပည္၏ ႏိုင္ငံေရးအေျခအေနကိုလံုးဝမသိျခင္းမွာ ဆိုးဝါးလွေခ်၏။ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာဆနၵျပေသာ ျပည္သူ ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာ ကိုသတ္ျဖတ္ၿပီး၊ အာဏာသိမ္းယူခဲ့သည့္ စစ္အစိုးရကိုကန္႔ကြက္ကာ၊ အေမရိကန္အစိုးရအေနျဖင့္၊ သံအမတ္ပင္ မလႊတ္ဘဲထား၏။
     ကၽြန္ေတာ္က ႏိုင္ငံျခးေရးဝန္ႀကီးဌာနမွစာကိုကိုင္လွ်က္၊ ထိုစဥ္က ဆီးနိတ္ လူဝင္မႈႀကီးၾကပ္ေရးႏွင့္၊ ဒုကၡသည္မ်ားေကာ္မီတီ၏ နာယက ဆီေနတာ မစၥတာကင္ေနဒီရံုးသို႔သြားေရာက္ခဲ့သည္။ ဆီေနတာကင္ေနဒီ၏ ႏိုင္ငံေရးဆိုင္ရာၫႊန္ၾကားေရးမႉး မစၥတာ ဂဲ့ယာ စမစ္သ္(Mr. Gere Smith)ႏွင့္ကၽြန္ေတာ္အလြန္ရင္းႏွီး၏။ နယူးေယာက္ဆီေနတာ မိုနီဟန္က ျမန္မာ့အေရးကို အထူးစိတ္ဝင္စားၿပီး၊ အကူအညီအေပးဆံုးဟု ျမန္မာအမ်ားစုကယူဆၾက၏။ ကၽြန္ေတာ့အျမင္ႏွင့္ အေတြ႕အႀကံဳအရေရာ၊ အျခားသူမ်ား၏ေဝဖန္သံုးသပ္ ခ်က္ပါတင္ျပရလွ်င္၊ ဆီေနတာကင္ေနဒီက ျမန္မာတို႔အေပၚမ်ားစြာ ပိုမိုေစတနာထားပါသည္။ ဆီေနတာမိုနီဟင္န္၏ႏိုင္ငံေရးအႀကံေပး အရာရွိ၏ဇနီးမွာ ျမန္မာျပည္ဖြား ရွမ္းအမ်ိဳးသမီးျဖစ္၍၊ သူ႔ေမတၱာရပ္ခံခ်က္အရ၊ ဆီေနတာမိုနီဟင္န္က ျမန္မာ့အေရးကူညီေနျခင္း ျဖစ္သည္ဟု အခ်ိဳ႕စာေစာင္မ်ားကေရးၾက၏။
     မည္သို႔ပင္ဆိုေစ။ ရႏိႈင္သမွ်အကူအညီမွာ၊ ကၽြန္ေတာ္တို႔အတြက္အျမတ္ခ်ည္းပင္။ ၁၉၈၉-၉၀ခုႏွစ္မ်ားတြင္ ကြန္ဂရက္အမတ္ မစၥတာ ေဒနာရိုရာဘတ္ခါ၏ေကာင္းမႈျဖင့္၊ ယိုးဒယားျမန္မာနယ္စပ္ေရာက္ ေက်ာင္းသားမ်ားကို၊ ေဒၚလာႏွစ္သန္းေထာက္ပံ့ရန္ ေအာက္ ကြန္ဂရက္ကဆံုးျဖတ္ခဲ့ေသာ္သည္။ ဆီးနိတ္သို႔ေရာက္ေသာအခါ၌၊ ဘဏၰာေရးေကာ္မီတီနာယက ဆီေနတာမိုနီဟန္က၊ ေဒၚလာ တသန္းဝက္သို႔ေလွ်ာ့ခ်လိုက္၏။ ထိုေထာက္ပံ့ေငြႏွင့္ ပါတ္သက္၍ေျပာၾကလွ်င္ ဆီေနတာမိုနီဟန္၏ေက်းဇူးေၾကာင့္ရသည္ဟုသာ နံမည္ ထြက္၏။
    သမတေဂ်ာ့ဂ်္ဘြတ္ရွ္၏ ႏိုင္ငံျခားေရးဌာနမွ စာကိုဖတ္ၿပီး၊ ကြန္ဂရက္မွ ဒီမိုကရက္ႏွင့္ ရီပါတ္ဘလီကင္အမတ္မ်ား၏ရံုးမ်ားသာမက၊ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာအဖြဲ႕အစည္္းမ်ားကလည္း၊ ျပစ္တင္သေလွ်ာ္ၾကသည္။ မစၥတာဂဲ့ယာစမစ္သ္က ျမန္မာမ်ား၏အေျခအေနႏွင့္ ပါတ္သက္ကာ၊ တိတိက်က် ေဆြးေႏြးအကူအညီေပးႏႈိင္ေရးအတြက္၊ ဆီေနတာကင္ေနဒီ၏ လူဝင္မႈႀကီးၾကပ္ေရးႏွင့္ ဒုကၡသည္မ်ား ေကာ္မီတီ (Senate Judicial Subcommittee on Immigration and Refugees)မွ ၫႊန္ၾကားေရးမႉး မစၥတာ မိုင္းယားစ္ (Mr. Meyers)ရံုးသို႔ ကၽြန္ေတာ့ကိုေခၚသြားသည္။
   ကၽြန္ေတာ္က စစ္အစိုးရ၏ ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္မႈလက္ေအာက္တြင္ မေနထိုင္ႏႈိင္သျဖင့္ ႏိုင္ငံျခားသို႔ထြက္ခြာလာၾကသူမ်ား၊ ၈၈ခုႏွစ္ ဆႏၵျပပြဲမ်ားအၿပီး စစ္အစိုးရကလိုက္လံဖမ္းဆီးေနသျဖင့္၊ ေရွာင္တိမ္းလာၾကသူမ်ားမွာ၊ အားကိုးရာမဲ့ျဖစ္ေနၾကေၾကာင္း။ အေမရိကန္ လူဝင္မႈႀကီးၾကပ္ေရးဌာနက၊ ႏိုင္ငံေရးခိုလံႈခြင့္ေတာင္းေသာ ျမန္မာလူမ်ိဳးမ်ားကို သက္ၫွာစြာစဥ္းစားသင့္ေသာသူမ်ားအျဖစ္ မသတ္မွတ္ ေၾကာင္း။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ ဒီမိုကေရစီမထြန္းကားေသးမွီ၊ အေမရိကန္ႏိုင္ငံသို႔ ေရာက္ရွိလာေသာ ျမန္မာမ်ားကိုခိုလႈံခြင့္ျပဳေရးဦးစားေပး စဥ္းစားသင့္ေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ပါသည္။ မစၥတာ မိုင္းယားစ္က သူတို႔ေကာ္မီတီအေနျဖင့္ ကၽြန္ေတာ္တင္ျပေမတၱာရပ္ခံခ်က္မ်ားကို အျမန္ဆံုးေလ့လာၿပီး ကူညီမည္ျဖစ္ေၾကာင္းျပန္ၾကား၏၊
    ကၽြန္ေတာ္၏ ႏိုင္ငံေရးခိုလႈံခြင့္ႏွင့္ပါတ္သက္၍၊ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာန၊ ျမန္မာျပည္ဆိုင္ရာရံုးက ကၽြန္ေတာ့ကိုထပ္မံေတြ႔ဆံုစစ္ေမး ရန္၊ လူဝင္မႈႀကီးၾကပ္ေရးဌာနသို႔ တိုက္ရိုက္ပန္ၾကားခဲ့၏။ သို႔ရာတြင္ ေပါ့ေစလို၍ေၾကာင္ရုပ္ထိုး၊ ေဆးအတြက္ေလး ဆိုသကဲ့သို႔၊ ႏိုင္ငံျခား ေရးဌာနက ဝင္ေရာက္စြက္ဖက္ဖိအားေပးမႈကို မေၾကမနပ္ျဖစ္ကာ၊ ဒုတိယအႀကိမ္တြင္၊ ကၽြန္ေတာ္ ဂ်ာမနီ၌ေနထိုင္ခဲ့ဘူးသည္ကို အေၾကာင္းျပၿပီး၊ ေလွ်ာက္ထားခ်က္ကို ပါယ္လိုၾကျပန္၏။ ေနာက္ဆံုးတြင္၊ တရားရံုးသို႔ေရာက္လွ်က္တရားသူႀကီးက ကၽြန္ေတာ့အား ခိုလႈံခြင့္ျပဳေသာအခါ၊ လူဝင္မႈႀကီးၾကပ္ေရးဌာနက အထက္ရံုးသို႔ အယူခံဝင္ခဲ့ေသးသည္။ သို႔ရာတြင္သူတို႔ရံႉးျပန္ပါသည္။
    ကၽြန္ေတာ့ေနထိုင္ခြင့္မွာသာ တဆင့္ၿပီးတဆင့္၊ အခက္အခဲမ်ားစြာရွိခဲ့ေသာ္လည္း၊ ၁၉၉၀ခုႏွစ္ ႏွစ္လည္ပိုင္းခန္႔မွစကာ၊ ႏိုင္ငံေရး ခိုလႈံခြင့္ေတာင္းေသာ ျမန္မာမ်ားႏွင့္ပါတ္သက္၍၊ မူဝါဒမ်ားေျပာင္းလဲလွ်က္ လြယ္လြယ္ကူကူေနထုိင္ခြင့္ျပဳခဲ့၏။ ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာ ေသာ ျမန္မာလူမ်ိဳးတို႔၊ အေမရိကန္ႏိုင္ငံတြင္ တရားဝင္ေန ထိုင္ခြင့္ရရွိသြားၾကသည္။ ဤသို႔မူဝါဒေျပာင္းလဲေရးအတြက္ ႀကိဳး စားၾကသူမ်ားစြာအနက္ ကၽြန္ေတာ္၏ႀကိဳးပမ္းမႈမွာလည္း အနည္းႏွင့္အမ်ား ပါဝင္ခဲ့သည္ဆိုပါက၊ ပင္ပန္းရက်ိဳးနပ္ႏိုင္ပါ၏။
( အပိုင္း ၄ ကို ဆက္လက္ေဖၚျပပါမည္)
(ဤ ေဆာင္းပါးသည့္ ေဆာင္းပါးရွင္၏ အာေဘာ္မွ်သာျဖစ္ပါသည္။ သမိုင္းအျဖစ္အပ်က္ ဆိုင္ရာ အခ်က္အလက္မ်ား ေနာင္လူမ်ားအတြက္ တန္ဖိုးတစံုတရာရွိမည္ဟု ယံုၾကည္ပါသျဖင့္ ေဖၚျပေပးလိုက္ပါသည္။ မိုးမခအယ္ဒီတာ)


 


သင့္အေၾကာင္း သင့္လုုပ္ငနး္ ေၾကာ္ျငာ သည္ေနရာမွာ ေၾကာ္ျငာႏိုုင္ပါျပီ

Tags:

အလားတူ စိတ္၀င္စားဖြယ္ရာ စာမ်ား၊ ေဆာင္းပါးမ်ား ...:မွတ္စုုမွတ္တမ္း, အခန္းဆက္မ်ား

One Response to ျပည္တြင္းဒီမိုကေရစီႏွင့္ ျပည္ပအကူအညီ (၃) – Exile Reporter

  1. Razadirit on September 22, 2012 at 3:25 am

    သတင္းမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ဒီထက္မက မ်ားမ်ားတင္ႏိုင္ပါေစလို႔ ဆႏၵျပဳလိုက္ပါတယ္……

ေၾကာ္ျငာ … ေၾကာ္ျငာ …

စာအုပ္ျမင္ ခ်စ္ခင္ၾကပါေစ …

မုိးမခ လစဥ္ထုတ္မဂၢဇင္း စက္တင္ဘာ ၂၀၁၇ ထြက္ၿပီ

မိုုးမခမွာ ေၾကာ္ျငာပါ

မိုုးမခကိုု အိမ္အေရာက္ ပိုု႔ေပးမည္

Help MoeMaKa

မိုုးမခမာတိကာစဥ္

%d bloggers like this:

ေၾကာ္ျငာရန္ …

မိုုးမခနဲ႔ ပတ္သက္သမွ်

မိုးမခမဂၢဇင္း ေနာက္ဆံုးထုတ္ကို WE မွာ ဝယ္ပါ

By

မိုးမခမဂၢဇင္း ေနာက္ဆံုးထုတ္ကို WE မွာ ဝယ္ပါ (မုိးမခ) စက္တင္ဘာ ၂၀၊ ၂၀၁၇...

Read more »

မိုးမခထုတ္ ေမာင္စြမ္းရည္စာအုပ္ WE မွာ ဝယ္ပါ

By

မိုးမခထုတ္ ေမာင္စြမ္းရည္စာအုပ္ WE မွာ ဝယ္ပါ (မုိးမခ) စက္တင္ဘာ ၂၀၊ ၂၀၁၇...

Read more »

မုိးမခ ၾသဂတ္စ္ ထြက္ၿပီ

By

မုိးမခ ၾသဂတ္စ္ ထြက္ၿပီ ၾသဂတ္စ္ ၁၅၊ ၂၀၁၇ ျပည္တြင္း ျပည္ပ ကေလာင္ရွင္ေတြရဲ႕...

Read more »

မုိးမခ ဇူလုိင္ ထြက္ပါၿပီ …

By

မုိးမခ ဇူလုိင္ ထြက္ပါၿပီ … (မုိးမခ) ဇူလုိင္ ၁၈၊ ၂၀၁၇ မုိးမခ...

Read more »

သင္ၾကိဳက္ႏွစ္သက္ရာ စာကို အနည္းဆုံး ၁ ေဒၚလာ လွဴျပီး မိုးမခကို ကူညီပါ

Recent Comments

က႑မ်ားအလိုက္

က႑မ်ားအလိုက္ မာတိကာစဥ္