ေဇာ္ေအာင္ (မုံရြာ) ● ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံမႈ၊ ေရႊလက္ႏွင့္ေခၚေနပါတယ္

October 10, 2017

ေဇာ္ေအာင္ (မုံရြာ) ● ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံမႈ၊ ေရႊလက္ႏွင့္ေခၚေနပါတယ္
(မုိးမခ) ေအာက္တုိဘာ ၁၀၊ ၂၀၁၇

ဘဂၤလားေဒ့ခ်္ႏိုင္ငံက အဂတိမထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္မႈေၾကာင့္ ကမာၻ႔ဘဏ္ရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံမႈေတြ ၂၀၁၃ ကတည္းက ရပ္ဆိုင္းလိုက္ ခဲ့ပါတယ္။ တခ်ိန္ထဲမွာကမာၻ႔ဘဏ္ရဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ ဖြံ႕ျဖိဳးေရး ပရိုဂ်က္မ်ားမွာ ျခစားမႈမရွိဖုိ႔ သတိေပးလိုက္ျပီး၊ ဘတ္ ဂ်တ္ေတြ ခ်ျပတဲ့အထဲ လွ်ပ္စစ္မီးလင္းေစဖုိ႔ စတင္ပါတယ္။ ဘယ္ေနရာက ဘယ္အစီအစဥ္မွာပဲျဖစ္ျဖစ္ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈ ဆိုင္ရာ သက္ေသသာဓကေတြ႕ရွိတာနဲ႔ ခ်က္ျခင္းရပ္ဆိုင္းပစ္ဖို႔ လက္ေႏွးေနမွာ မဟုတ္ပါဘူးလို႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ အေမ ရိကန္သမၼတကလဲ ဒီမိုကေရးစီပြင့္လင္းျမင္သားစြာလုပ္ေဆာင္ႏိုင္ဖုိ႔ အေျခခံဥပေဒျပင္ဆင္ဖုိ႔၊ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ဆိုင္ ရာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြနဲ႔လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ျပႆနာေတြကို ေျဖရွင္းဖုိ႔ျမန္မာ အစိုးရက မလုပ္ေဆာင္ရင္ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုက ေပးဖုိ႔ရွိေနတဲ့ ေထာက္ပံ့ကူညီမႈေတြကိုရပ္ဆိုင္းျပီး ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆို႔ေရးဆီ ျပန္ဦးတည္သြားႏိုင္မယ့္ အေျခ အေနမ်ိဳး ပါဝင္ျပဌာန္းထားတဲ့ဥပေဒကို သမၼတဘားရက္အိုဘားမားက ဇန္နဝါရီလ ၁၇ ရက္ေန႔ ၂၀၁၃ ကတည္းက လက္ မွတ္ထိုးခဲ့ပါတယ္။

အေမရိကန္ကုမၸဏီေတြ ျမန္မာျပည္လာမွ ႏိုင္ငံတကာက လာဖုိ႔ေစာင့္ၾကည့္ေနၾကပါတယ္။ သုိ႔ေသာ္လည္း ျမန္မာျပည္က အစိုးရနဲ႔သူတို႕ပတ္သက္ေၾကာင္း သူေဌးႀကီး (၁၀) ဦးတို႔နဲ႔ စပါယ္ရွယ္ စစ္ဗိုလ္ေဟာင္းမ်ားက တ႐ုပ္ႏိုင္ငံစီးပြားေရးသမားမ်ား နဲ႔၊ စီးပြားေရးလုပ္ျပီး၊ မတရားစာခ်ဳပ္မ်ားနဲ႔အခြန္လြတ္ ၃ ႏွစ္၊ သြင္း/ထုတ္ ပါမစ္မ်ား စသျဖင့္ သယံဇာတမ်ား၊ ဝန္ေဆာင္မႈ၊ တီဗြီ၊ မိုဘိုင္း၊ ေဆာက္လုပ္ေရး၊ အိမ္ျခံေျမလုပ္ငန္းမ်ားနဲ႔ အျပင္းအထန္စီးပြားရွာခဲ့ျပီးျဖစ္ပါတယ္။ အခုအခ်ိန္ ၂၀၁၇ မွာေတာ့ စနစ္တက် လုပ္ေဆာင္ဖုိ႔ တ႐ုတ္္နဲ႔ ျမန္မာသူေဌးႀကီးကုမၸဏီမ်ား လုပ္ေဆာင္ေနၾကျပီျဖစ္ေပမဲ့ ႏိုင္ငံေတာ္အခြန္အမွန္ရဖုိ႔ ဥပေဒအေကာင္ထည္ေဖာ္ေနဆဲကာလ ျဖစ္ပါတယ္။

ေက်းလက္ဖြံ႕ျဖိဳးေရးမွာ အျမတ္စြန္းမရွိသေလာက္မို႕ ကုမၸဏီမ်ား မလုပ္လိုေပမဲ့၊ ရတာအကုန္ယူဆိုျပီး လွ်ပ္စစ္ထုတ္လုပ္၊ ေစ်းႀကီးႀကီးနဲ႕ေရာင္း၊ လယ္သမားေတြကို ေငြတိုးေခ်း၊ ပြဲရံုလုပ္ငန္းမ်ား စတဲ့ အလုပ္မ်ားကို ျမိဳ႕ေပၚက ကုမၸဏီမ်ား ဝင္လုပ္ဖုိ႔ၾကိဳးစားလာပါတယ္။ အစိုးရနဲ႔ႏိုင္ငံတကာက ရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံမဲ့ ေငြလံုး၊ ေငြခဲကို ခြဲေဝစားေသာက္ဖုိ႔အက်င့္ပ်က္အစိုးရဝန္ထမ္းမ်ားနဲ႔ပူးေပါင္းျခင္းမ်ားကို ကမာၻ႔ဘဏ္က သတိေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။

ကမၻာ့ဘဏ္ လွ်ပ္စစ္မီး ရရွိေရးအတြက္ ဘဂၤလားေဒ့ခ်္ ႏိုင္ငံမွာ (RERED) Rural Elect rification and Renewable Energy Development Project ၂၀၀၂ခုႏွစ္က စတင္လုပ္ေဆာင္ခဲ့ပါတယ္။ ပထမအဆင့္ ၂၀၀၂-၂၀၁၂ ၁၀ႏွစ္တိုင္ ေနေရာင္ျခည္စြမ္းအားနဲ႔အိမ္ေပါင္း ၂သန္းကို လွ်ပ္စစ္မီး လင္းေအာင္ လုပ္ေပးႏိုင္ခဲ့တာ၊ ေဒၚလာ သန္းေပါင္း ၄၃၃သန္း ကုန္က်ခဲ့ပါတယ္။ အိမ္ေခါင္မိုးမွာ ဆိုလာျပားေထာင္တဲ့ 100W , 200W စတဲ့ Solar Home Systems SHSေ တြကို အဆင့္ျမင့္တဲ့၊ စက္ေတြ အေၾကြးနဲ႕ေရာင္းေပးျပီး လစဥ္ေငြျပန္ေကာက္ပါတယ္။ Solar Mini Grid မ်ားကို တည္ ေဆာက္ျပီး၊ ဓါတ္ၾကိဳးနဲ႕အိမ္မ်ားကို လွ်ပ္စစ္မီးေပးပါတယ္။ တြက္ခ်က္မႈမ်ားအရ မီး၅လံုးေလာက္ ညပိုင္းပဲထြန္းရင္ တစ္လကို ၆ေဒၚလာ (တစ္ယူနစ္ က်ပ္တစ္ ရာႏႈန္း) ဆိုရင္ ၃ႏွစ္ေလာက္ လွ်ပ္စစ္မီး ထြန္းျပီး၊ ဆိုလာအရင္းေၾကပါတယ္။ ေရရွည္ခံမဲ့ CFL မီးလံုးကို ေရာင္းခ်ေပးျပီး၊ Part ner Organizat ions မ်ားနဲ႔လုပ္ေဆာင္ေစပါတယ္။ ဒါေလာက္ လုပ္ေပးတာေတာင္ တစ္ဦးခ်င္းနဲ႕အဖြဲ႕အစည္းနဲ႔အႏိုင္က်င့္ျပီး အက်င့္ပ်က္၊ ဆင္းရဲမြဲေတသူမ်ားကိုေတာင္ အျမတ္ထုတ္စားရက္သူမ်ား ဘဂၤလားေဒ့ခ်္ မွာရွိလုိ႔ စီမံကိန္းတစ္ခ်ိဳ႕ကို ရပ္ဆုိင္းပစ္ရံုမက ကမၻာ ့ဘဏ္ထြက္ခြာတဲ့အထိ ျဖစ္ရပါတယ္။

● ဘက္ထရီသံုး ဆိုလာမီနီဂရစ္ မလုပ္ရန္
ေနေရာင္ျခည္ ဘက္ထရီအားသံုးတဲ့ ..ဒီလိုလုပ္ငန္းမ်ိဳး (ဆိုလာမီနီဂရစ္ Solar Mini-grid) ေတြ မိမိရြာမွာလုပ္မယ္ဆိုရင္ အိမ္၁၀၀ေလာက္နဲ႔စႏိုင္ေပမဲ့၊ ျမန္မာျပည္က ဆိုလာဓါတ္အားေပးစက္မ်ားဟာ တ႐ုတ္္ျပည္က ေရာင္းေစ်းထက္ ၅ ဆ ေလာက္ ေစ်းႀကီးေနျခင္းဟာ ျပႆနာႀကီးတစ္ခုပါ။ တျခားနည္းလမ္း ဥပမာ တအိမ္ျခင္း ဆိုလာဘက္ထရီစနစ္မ်ားကို ဆင္း ရဲတဲ့ ျမန္မာေက်းလက္ အိမ္မ်ားအတြက္ ေငြ ၅ သိန္းကို အရစ္က် ၂ ႏွစ္ျပန္ဆပ္စနစ္နဲ႔ေရာင္းခ်ျပီး၊ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းမႈကို ရြာခံ အသက္ႀကီးသူမ်ားကို သင္ၾကားေပးျခင္းနည္းလမ္းပဲ အလုပ္ျဖစ္ပါမယ္။ တင္သြင္းတဲ့ လွ်ပ္စစ္ဆိုင္ရာပစၥည္းမ်ားကို အခြန္မေကာက္ဖုိ႔လဲ လိုပါတယ္။ တ႐ုတ္္၊ ဗီယက္နမ္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးမွာ Import for Rural & Agriculture Development ပစၥည္းမ်ားကို အခြန္မေကာက္တဲ့အျပင္ ဗဟိုနဲ႔ေဒသ အစိုးရ၂ခုစလံုးကပါ Subsidize ပံ့ပိုးမႈေပးၾကပါတယ္။ World Bank ကပဲ import လုပ္ရင္ အခြန္လြတ္၊ လြယ္ကူပါမယ္။

အက်င့္ပ်က္မႈ (Corruption & Nepotism) ေတြေၾကာင့္ တ႐ုတ္္ျပည္ ၁၉၈၉ တျပည္လံုးအံုႂကြ ဆႏၵျပခဲ့ျပီးေနာက္ တ႐ုတ္္ အစိုးရက အက်င့္ပ်က္တိုက္ဖ်က္ေရးကို SEZ အထူးစီးပြားဇံုစနစ္နဲ႔ စတင္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီ စီးပြားဇံုအတြင္းမွာ အက်င့္ပ်က္ျခ စားမႈမရွိမဲ့ ျပည္ပပို႔ကုန္ လုပ္ငန္းမ်ားကို၊ ထူေထာင္ေပးျခင္း၊ ျမန္မာအစိုးရကလည္း ၾကိဳးစားေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။

● ႏိုင္ငံတကာရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံမႈမ်ား
တရာမွ်တတဲ့ ရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏံွမႈ ဆိုတာ ေရရွည္အက်ိဳးစီးပြားျဖစ္ပါတယ္။ အခြန္မေပးပဲ၊ ဓါတ္ဆီ တင္သြင္းေရာင္းခ်ျခင္း၊ သံယံဇာတျပည္ပပို႕ျခင္း မ်ားက တစ္ခ်က္ထဲနဲ႔တစ္သက္စားမကုန္ေအာင္ ရတာမ်ိဳး၊ ဖြံ႕ျဖိဳးဆဲႏိုင္ငံတိုင္းမွာ ျဖစ္ေနက်ပါ။ ၅ႏွစ္ ထိုင္စားခြင့္ေပးျပီး၊ ၂၀၁၅ ကစျပီး အရင္လို လုပ္စားဖုိ႔အခြင့္မသာေတာ့ပါဘူး။ အေျခအေန ေကာင္းလာခဲ့ပါတယ္။ အေရးပါတဲ့ ရာထူးမ်ားကို ရယူထားတဲ့ အစိုးရေဟာင္း ပုဂၢိဳလ္မ်ားက အလိုက္သိသိေတာ့ ထြက္ေပးမွာမဟုတ္ပါဘူး။ စီးပြားေရး အဆင္ေျပသူ တနည္းအားျဖၱင့္ ေငြမခ်မ္းသာေသာ္လဲ ေရာင့္ရဲသူမ်ား.. မိသားစု မပူပင္ရသူမ်ား ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္ျဖစ္ဖုိ႔လိုပါတယ္။ အာဏာရွိသူမ်ား မပူပင္ရတဲ့ ေငြရရွိျပီး၊ စာရိတၱေကာင္းေအာင္ သမၼတဦးသိန္းစိန္ အစိုးရေခတ္ကတည္းက လုပ္ေပးေနေသာ္လည္း ရလဒ္က ထင္သလိုမေကာင္းပါ။ ေရာင့္ရဲ၊ ေခြၽတာ၊ စုေဆာင္းတဲ့ အစိုးရျဖစ္လာမွ ရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံသူ မ်ားလဲ စိတ္ခ်၊ ျပည္သူလူထုလဲ ေခြၽတာစုေဆာင္း ေရာင့္ရဲျပီး၊ စည္ပင္သာယာမယ္ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္ကို ရဲဝံ့စြာ ရင္းႏွီး ျမႇဳတ္နွံသူမ်ားမွာ တ႐ုတ္္ႏိုင္ငံ၊ ကုမၸဏီမ်ားပဲ စိတ္ခ်စြာ လုပ္ကိုင္ခဲ့ၾကျပီး၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ NLD အစိုးရတက္လာခ်ိန္ ရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံမႈ ဥပေဒအသစ္ကို ျပဌာန္းခဲ့ျပီး ျဖစ္ပါတယ္။ ပထမႏွစ္မွာ ရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံမႈ ေလ်ာ့သြားေပမဲ့လဲ ၂၀၁၇ မွာ ၄ လ အတြင္ ကန္ေဒၚလာ ၃ဘီလ်ံေက်ာ္ ၀င္လာတယ္လုိ႔ ေၾကျငာပါတယ္။ ကုမၸဏီမွတ္ပံုတင္ျခင္းနဲ႔ရ င္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံမႈ ဦးစီးဌာန DIRECTORATE OF INVESTMENT AND COMPANY ADMINISTRATION ၀က္ဆိုက္မွာ ပြင့္လင္းျမင္သာစြာ တင္ျပထား ပါတယ္။
Ref: http://www.dica.gov.mm/

တ႐ုတ္္ကုမၸဏီမ်ားက ျမန္မာ့ထိပ္ပိုင္းေခါင္းေဆာင္မ်ားနဲ႔ဥပေဒစာခ်ုပ္မ်ားကို ခိုင္မာစြာခ်ဳပ္ဆိုထားျခင္းေၾကာင့္ ျမန္မာ ဗဟုိ အစိုးရက ျပည္ေထာင္စုအဆင့္လက္မွတ္ထိုး၊ ခြင့္ျပဳျပီးရင္ တ႐ုတ္္ဘဏ္မ်ားထံက ေငြေခ်းဖုိ႔အာမခံစာခ်ဳပ္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အလားတူ ထိုင္းႏိုင္ငံကလည္း ပုဂၢိဳလ္ေရးနဲ႔ဥပေဒ ၂မ်ိဳး ခိုင္မာေအာာင္ ၾကိဳးစားျပီး၊ ရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံလွ်က္ရွိပါတယ္။

အခု ျမန္မာျပည္မွာ ဗဟိုအစိုးရနဲ႕စာခ်ဳပ္ျပီး ရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံၾကတဲ့အထဲ အထင္ရွားဆံုးကေတာ့ ဆက္သြယ္ေရး ကုမၸဏီ Telenor & Ooredoo ႏွစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။ဲ ျပည္သူလူထုဆီက မိုဘိုင္းဖုန္းနဲ႔အျမတ္ထုတ္မဲ့ ကုမၸဏီဆိုေပမဲ့၊ ျမန္မာ့ဆက္သြယ္ ေရးရဲ႕၊ သူေဌးႀကီးမ်ားနဲ႕ေပါင္း အျမတ္ထုတ္ျပီး၊ အရင္ MPT တစ္ခုထဲလုပ္ေနတာထက္ ပိုျပီးပြင့္လင္းျမင္သာလာပါတယ္။

လွ်ပ္စစ္လုပ္ငန္းကိုလည္း IPP ပုဂၢလိကကို ၁၀၀% ေပးျပီး အျပိဳင္ဆိုင္လုပ္ခိုင္းရင္ အနည္းဆံုး ဗီယက္နမ္၊ ထိုင္း အဆင့္ေတာ့ လွ်ပ္စစ္ေစ်းခ်ိဳလာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ မီးထြန္းဖုိ႔လွ်ပ္စစ္ကိုေတာ့ ေစ်းႏႈန္းခ်ိဳရပါမယ္။ အဲယားကြန္းလွ်ပ္စစ္ကိုေတာ့ ေစ်းႏႈန္းႀကီး ေပးရပါတယ္။ကမာၻ႔ လွ်ပ္စစ္ ေစ်းအႀကီးဆံုး စင္ကာပူမွာေတာင္ ဒီနည္းနဲ႔လွ်ပ္စစ္ေငြေတာင္းခံပါတယ္။

● ေက်ာ္မ်ိဳးထြန္း ျပဳစုတဲ့ စာအုပ္ငယ္
အႀကီးစားစက္မႈစီမံကိန္းမ်ားအတြက္ အရင္းႏွီးရွာျခင္း စာအုပ္ငယ္မွာ ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီမ်ား သူတို႔ပိုက္ဆံကို အာမခံရႏိုင္မွ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လာၾကမယ္လုိ႔ ေရးထားပါတယ္။ ေက်ာ္မ်ိဳးထြန္းရဲ့ စာအုပ္မွာ MIGA Multilat eral Investment Guarantee Agency (ဥပမာ World Bank) ကဲ့သုိ႔ ဘဏ္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွာ အဖြဲ႕ဝင္ျဖစ္ရပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံလဲ အဖြဲ႕ဝင္ျဖစ္ေနပါျပီ။ ျမန္မာလို ႏိုင္ငံေရးမတည္ျငိမ္တဲ့၊ မျငိမ္သက္မႈေၾကာင့္ ႏိုင္ငံျခားကလာတဲ့ ရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံသူမ်ား ေငြဆံုးရံႈး မသြားေအာင္ MIGA က ကာကြယ္ေပးပါတယ္။ New York Convent ion, Panama Convention ကဲ့သုိ႔ ႏိုင္ငံအစိုးရမ်ားက စာခ်ဳပ္ ေဖာက္ဖ်က္၊ စီမံကိန္းဖ်က္သိမ္းရင္ အဲဒီႏိုင္ငံကို တရားစြဲ၊ ေလွ်ာ္ေၾကးျပန္ရေအာင္လုပ္ေပးမဲ့ အဖြဲ႕အစည္းႀကီးေတြျဖစ္ပါ တယ္။ ျမန္မာအစိုးရ ၂၀၁၃ ဧျပီလမွာ New York Convention မွာပါဝင္ လက္မွတ္ထိုးထားျပီ ျဖစ္ပါတယ္။

ေဒၚလာသန္းခ်ီတဲ့အရင္းႏွီးဖုိ႔ပရိုဂ်က္အႀကီးေတြကို လုပ္ဖုိ႔ေခ်းေငြနဲ႕ပဲ လုပ္ရပါတယ္။ တ႐ုတ္္ျပည္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲခါစ အေမရိကန္သမၼတနစ္ဆင္ကို တ႐ုတ္္ျပည္ အလည္ဖိတ္ေခၚရပါတယ္။ အျပန္လွန္ လည္ပတ္သြားေရာက္ျပီး ညွိႏိႈင္းရင္း၊ကမာၻ႔အဖြဲ႕အစည္းေတြထဲ တ႐ုတ္္ျပည္ ပါဝင္လာပါတယ္။ ဒီေတာ့မွ ႏိုင္ငံျခား၊ အထူးသျဖင့္ အေမရိကန္ကုမၸဏီမ်ား တ႐ုတ္္ ျပည္ကို ဝင္လာမွ တျခားႏိုင္ငံငယ္ မ်ားကလည္း စုျပံဳ ရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံၾကပါတယ္။ စစ္အင္အားႀကီးမားျခင္းဟာ အလြန္အေရးႀကီး တဲ့အတြက္ ႏိုင္ငံတိုင္း စစ္သံုးစရိတ္ ဘတ္ဂ်တ္ဟာ အလြန္ႀကီးမားပါတယ္။ အေမရိကန္ရဲ့ စစ္အင္အားကို တ႐ုတ္္ျပည္က ေလးစားတဲ့အေနနဲ႔အေမရိကန္ကုမၸဏီမ်ားကို မတရား မလုပ္ရဲပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ အေမရိကန္ ဝင္လာရင္ တိုင္းျပည္စီးပြား တက္လာေလ့ ရွိပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံကိုလည္း ကုမၸဏီမ်ားဟာ World Bank, ADB, IMF, KfW, UNIDO, UNICEF စတဲ့ ဖြံ႕ျဖိဳးေရးလုပ္ငန္းမ်ားေနာက္က ခိုျပီး လိုက္လာပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္နဲ႕လမ္းပမ္းဆက္သြယ္ေရး ေသခ်ာျပီဆိုမွ (အာမခံနဲ႕စာရင္း စစ္ Insurance & Audit System) စိတ္ခ်ေလာက္မွ ကုမၸဏီမ်ား ရင္းႏွီးေငြ ဝင္လာမွာျဖစ္ပါတယ္။

● တ႐ုတ္္စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း တ႐ုတ္္စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ မ်ားစြာ ျပည္တြင္းက အာဏာပိုင္မ်ားနဲ႕ပူးေပါင္းျပီး၊ ပါမစ္၊ လိုင္စင္ေတြယူျပီး၊ အႀကီးအက်ယ္ ႀကီးပြားေနတာ ဘယ္လိုမွ မတားႏိုင္ပါဘူး။ ဥပေဒကို နားလည္ သူမ်ားနဲ႔တဖတ္သတ္ စာခ်ဳပ္မ်ားေၾကာင့္ ဘာမွမတတ္ႏိုင္ပဲ၊ ၾကည့္ေနရပါတယ္။ တ႐ုတ္္စီးပြားေရးနဲ႔တ႐ုတ္္စစ္ေရးလႊမ္းမိုးမႈကို မေၾကနပ္တဲ့ ျမန္မာစစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္မ်ားကို အနားယူေစခဲ့ပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အင္အယ္ဒီအစိုးရလက္ထက္မွာလည္း တ႐ုတ္္အစိုးရနဲ႔ဆက္လက္ ရင္းႏွီးစြာ ဆက္ဆံဖုိ႔ေပၚလစီခ်ခဲ့ရပါတယ္။ ယခင္ကလို တဖက္သတ္စာခ်ဳပ္မ်ား မျဖစ္ေစပဲ တန္းတူ ပညာတတ္၊ စာခ်ဳပ္ ဥပေဒ နားလည္သူမ်ားနဲ႔လုပ္ကိုင္ရပါမယ္။ တိုင္းရင္းသား ၊ ဝ ၊ ကိုးကန္႔ လက္နက္ကိုင္မ်ားက တ႐ုတ္္ကို အျပစ္မတင္ပဲ ေက်းဇူးတင္ၾကပါတယ္။ ေအာက္ျမန္မာျပည္က ကရင္လက္နက္ကိုင္မ်ားက အေမရိကန္ကို အျပစ္ဖုိ႔ေဝးစြ၊ ေက်းဇူးပဲ တင္ၾကပါတယ္။ ရွမ္းလက္နက္ကိုင္မ်ားကေတာ့ တ႐ုတ္္နဲ႕အေမရိကန္ၾကားမွာေနရပါတယ္။ အေမရိကန္နဲ႕ တ႐ုတ္္ႏိုင္ငံ အျပင္၊ အိႏၷိယႏိုင္ငံေတြ ၾကားမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံတိုးတက္ႀကီးပြားဖုိ႔ေခါင္းေဆာင္မ်ား ပါနပ္ပညာတတ္ရမယ္ ျဖစ္ပါတယ္။

ႏိုင္ငံေရးနည္းတဲ့ ဂ်ပန္၊ကိုးရီးယားနဲ႔အီယူႏိုင္ငံမ်ားရဲ့ ရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံမႈကို ေစာင့္ေပမဲ့၊ တ႐ုတ္္ ရင္းႏွီးမႈ ေတြပဲ တရား၀င္၊ တရားမ၀င္ ဆက္လက္လာေနမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ တရားမွ်တတဲ့ ရင္းႏွီးမႈမ်ိဳး ျဖစ္ဖုိ႔၊ ပုဂၢလိက အဖြဲ႕အစည္းမ်ား တြန္းအားေပး၊ စာရင္းစစ္၊ အာမခံေပးဖုိ႔လိုပါတယ္။ လက္ဝါးႀကီးအုပ္လိုမႈ စီးပြားေရးေတြ ႀကီးထြားလာပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လုပ္ငန္းမ်ားအဆင္ မေျပမႈ (ease of doing business) မွာလည္း ၂၀၁၄ မွာကမာၻ႔ႏိုင္ငံ ၁၈၉ ႏိုင္ငံမွာ အဆင့္ ၁၈၂ ျဖစ္ေနပါတယ္။ အခု ၂၀၁၇ မွာ အဆင့္ ၁၇၀ ျဖစ္လာတာ စီးပြားလာလုပ္ဖုိ႔ခက္ခဲတဲ့ႏိုင္ငံျဖစ္ေနဆဲပါပဲ။ ပုဂၢလိကလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအတြက္ ေငြ၊ အာဏာရွိ သူမ်ားက လုပ္ငန္းအပိုင္စီး၊ ပ်က္ျပားေအာင္ မလုပ္ရန္၊ကမာၻ႔ဘဏ္က အကာကြယ္ေပး၊ အာမခံေပးျခင္းကို လုပ္ေပးေနပါ တယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံလုပ္ငန္းရွင္မ်ား Political Risk စိုးရိမ္ပါကကမာၻ႔ဘဏ္ ေအးဂ်င့္ Multilateral Investment Guarantee Agency ကို ဆက္သြယ္ပါလုိ႔ ဆိုပါတယ္။

တ႐ုတ္္ျပည္အစိုးရနဲ႔စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို တရားမွ်တမႈရွိဖုိ႔ကေတာ့ တစ္နည္းပဲရွိပါတယ္။ အက်င့္ပ်က္ျခစားတဲ့ အစိုးရ ေခါင္းေဆာင္ အဆင့္ျမင့္အရာရွိႀကီးမ်ားကို ေထာက္လွမ္းေရးလို အဖြဲ႕မ်ိဳးနဲ႔တင္းက်ပ္စြာ ေစာင့္ၾကည့္သင့္ပါတယ္။ ဒီမိုကေရ စီ ႏိုင္ငံတိုင္းမွာ အစိုးရအရာရွိႀကီး၊ ပါတီအႀကီးကဲမ်ားရဲ့ပိုင္ဆိုင္မႈကို ေစာင့္ၾကည့္အဖြဲ႕ေတြ ရွိပါတယ္။ ေငြပမဏ ေဒၚလာ သန္းေပါင္းမ်ားစြာ လည္ပတ္ေနတဲ့လုပ္ငန္းမ်ားကို စာရင္းစစ္နဲ႕အာမခံလုပ္ငန္းမ်ား ပုဂၢလိက Instit ut ion အဖြဲ႕မ်ားနဲ႔ လုပ္ေဆာင္ ေစဖုိ႔ျဖစ္ပါတယ္။

● ရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံျခင္မ်ားးမွ ႏိုင္ငံအက်ိဳးရွိရန္
ႏိုင္ငံတိုင္းမွာ ျပည္ပအရင္းနွီးနဲ႔လုပ္ငန္းမ်ားလည္ပတ္ျပီး၊ ၅ႏွစ္၊ ၁၀ႏွစ္ေက်ာ္လာရင္ ျပည္တြင္း ကုမၸဏီမ်ားပဲ ႀကီးပြား လာပါတယ္။ ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီကေတာ့ တစ္ႏွစ္ကို အျမတ္ေငြ ၁၅%ေလာက္ ရရင္ပဲ ေက်နပ္လွပါျပီ။ သူတို႕ မူရင္းႏိုင္ငံေတြမွာ လုပ္ငန္းတန္ဖိုးရဲ့ ၅% အခြန္ေကာက္ျခင္း၊ လုပ္ငန္းအျမတ္ေငြကို အခြန္ ၄၀%ေလာက္ ေကာက္ခံတာေၾကာင့္ အခြန္ေရွာင္ဖုိ႔ဖြံ႕ျဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားမွာ လာေရာက္ ရင္းႏွီးၾကပါတယ္။ ေစ်းအလြန္ခ်ိဳသာတဲ့ ျမန္မာအလုပ္သမားနဲ႔ပညာတတ္လူငယ္မ်ားကို အသံုးခ်ဖုိ႔ျဖစ္ပါတယ္။ စင္ကာပူမွ သန္႕ရွင္းေရးအလုပ္သမားက တစ္ေန႕ေဒၚလာ ၅၀ ရေပမဲ့ ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ ၅ေဒၚလာပဲ ရတယ္။ ဆယ္ဆ ကြာျခားပါတယ္။ ဂ်ပန္၊ အေမရိကန္ဆို တေန႕လုပ္အားခ ေဒၚလာ၁၀၀ ေလာက္ရွိပါတယ္။ လုပ္အားခမွာ အလြန္အျမတ္အစြန္းထြက္ေပမဲ့ ျခစားမႈမွာလဲ ေငြအမ်ားႀကီးကုန္က်ပါတယ္။ ထံုးစံအတိုင္း အလြန္အက်ဴး အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈမ်ားကို အာမခံဖုိ႔အေမရိကန္ဝင္လာမႈဟာ အလြန္အေရးႀကီးပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ နာမည္ေက်ာ္တဲ့ ေရႊဓါတ္ေငြ႕ေတြ႕ရွိတဲ့ ေဒဝူးကုမၸဏီ၊ ဂ်ပန္တို႕ရဲ့ သီလဝါစက္မႈဇံုမွာ ပါဝင္ၾကတဲ့ ဂ်ပန္၊ ကိုးရီးယား ကုမၸဏီမ်ားလည္း အေမရိကန္နဲ႕ဥေရာပ ေငြအရင္းနွီးမတည္မႈနဲ႔စတင္ပါတယ္။ ေနာက္ ၅ႏွစ္၊ ၁၀ႏွစ္ၾကာခ်ိန္ ကိုယ့္လူမ်ိဳးေတြပဲ ပိုင္ဆိုင္တဲ့ ကုမၸဏီအျဖစ္ တိုးတက္သြားၾကပါတယ္။ ထားဝယ္စက္မႈဇံု စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ခဲ့တဲ့ အိမ္နီးခ်င္း ထိုင္းႏိုင္ငံက အီတာလွ်ံ-ထိုင္း Italian-Thai ကမၸဏီရဲ့ ရာဇဝင္ကို ၾကည့္ရင္ လြန္ခဲ့တဲ့ ၁၉၅၄ခုႏွစ္က အီတာလွ်ံရင္းႏွီးေငြနဲ႔စတင္ခဲ့ေပမဲ၊ အခု ထိုင္းလူမ်ိဳးပိုင္ျဖစ္ေနျပီး ႏိုင္ငံတကာမွာ စက္မႈဇံုေတြ လိုက္ေဆာက္ေနပါတယ္။ ျမန္မာျပည္ Dawai Project ကိုလုပ္ေပမဲ့ မေအာင္ျမင္ပါဘူး။ တရားဥပေဒမဲ့ေတြ နည္းသြားျပီး၊ ႏိုင္ငံျခားက မွန္ကန္တဲ့ ရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံမႈေတြ ေရာက္လာေနပါျပီ။ တ႐ုတ္္ကုမၸဏီႀကီးမ်ားနဲ႕ခ်ည္းပဲ လုပ္ေနရျခင္းကို အဆံုးသပ္ေနပါျပီ။ မၾကာခင္မွာ ဗီယက္နမ္ကို ထိုင္းေတြ အစုအျပံဳလိုက္ လာေရာက္ရင္းႏွီးခဲ့သလို ျမန္မာႏိုင္ငံကိုလဲ ထိုင္းေတြပဲ လာၾကပါမယ္။ ထိုင္းမွာ အလုပ္လုပ္ေနတဲ့ ျမန္မာ ၅သန္းေလာက္အတြက္ ျပည္ေတာ္ျပန္လာဖုိ႔ပါပဲ။

● နိဂံုး
ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ သယံဇာတေပါမ်ားၾကြယ္၀တယ္ ဆိုျပီး ျပည္သူလူထုကို ကြ်န္း၊ ေက်ာက္စိမ္း၊ ဓါတ္ေငြ၊ ေၾကးနီ၊ ပုလဲ၊ ေက်ာက္ျမတ္ရတနာ၊ စိုက္ပ်ိဳးေမြးျမဴေရး ေရခံေျမခံေကာင္းမႈ စသျဖင့္ အားကိုးလြန္းေတာ့ က်ိန္စာသင့္သလို ျဖစ္ေနပါတယ္။ အေကာင္းဆံုး သယံဇာတကေတာ့ လူငယ္ (လူသားအရင္းအျမစ္) ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ၂၀၁၅ ကစတင္ျပီး ပညာေရးစနစ္ကို မေအာင္ မေနရစနစ္၊ အဆင့္၁၊၂၊၃ မထားေတာ့တဲ့ ဂရိတ္နဲ႕သတ္မွတ္တဲ့စနစ္ကို ေျပာင္းလဲျပီး၊ ဆရာဆရာမ ၅သိန္းကို ပညာေပး၊ ျပဳစုပ်ိဳးေထာင္ေနျပီ ျဖစ္ပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္က႑ကိုလဲ ဘတ္ဂ်တ္အမ်ားဆံုး ၂၄% အထိ ၂၀၁၆ မွာ မဟာဓါတ္အားလိုင္ႀကီးမ်ား ၊ ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းႀကီးမ်ား ေရးဆြဲ ထားျပီးျဖစ္ေပမဲ့.. လူသားအရင္းအျမစ္ လူငယ္ လွ်ပ္စစ္ပညာရွင္မ်ား၊ တက္ကနီရွင္မ်ားစြာ ျပဳစုပ်ိဳးေထာင္ဖုိ႔အေရးတႀကီးလိုအပ္ေနပါတယ္။

လွ်ပ္စစ္စီမံကိန္းႀကီးမ်ား အထူးသျဖင့္ ဂ်ပန္၊ ကိုးရီးယား၊ စင္ကာပူ ကုမၸဏီမ်ားရဲ့ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ စီမံကိန္းႀကီးမ်ားမွာ စင္ကာပူ EDB, ေတာင္ကိုးရီးယာ KDI ေတြလို၊ ဖြဲ႕စည္းထားေပမဲ့ အလုပ္တကယ္လုပ္ႏိုင္ရပါမယ္။ တ႐ုတ္္ဗီယက္နမ္မ်ားလို ျမန္မာ လူငယ္ ပညာရွင္မ်ားကို ပရိုဂ်က္ႀကီးမ်ားမွာ အတင္း ထည့္သြင္း ေလ့လာေစရပါမယ္။ ပရိုဂ်က္ႀကီး ၃ခုေလာက္ လုပ္ျပီးသြားရင္ ေနာက္ပရိုဂ်က္ႀကီးေတြကို ျမန္မာမ်ားကပဲ လုပ္ႏိုင္သြားပါမယ္။

မည္သုိ႕ပင္ျဖစ္ေစ အထက္ပါအခ်က္မ်ားကို ျမန္မာအစိုးရလူႀကီးမင္းမ်ားနဲ႔နားမ်က္စိဖြင့္ထားသူ လူႀကီး၊ လူငယ္အားလံုး သိျပီးသားျဖစ္ပါတယ္။ လက္ေတြ႕မွာ အေကာင္ထည္ေဖၚဖုိ႔အလြန္ခက္ ပါတယ္။ အဓိကေတာ့ စာရိတၱျဖစ္ပါတယ္။ မိမိကိုယ္ ကို စာရိတၱမဆိုးဘူးလုိ႔ ခံယူေနသူ မ်ားပါတယ္။ လူငယ္လူရြယ္မ်ားဟာ စာရိတၱ မွန္ကန္စြာ ေက်းလက္ဖြံ႕ျဖိဳးေရးသာမက၊ ျမိဳ႕ျပ၊ စက္မႈ ဖြံ႕ျဖိဳးေရး ကိုလည္း ထိေရာက္စြာ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္သူမ်ားျဖစ္ပါတယ္။ စာရိတၱပညာကို အစိုးရ စာသင္ေက်ာင္း မ်ားနဲ႔ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းမ်ားမွသာ ထိေရာက္စြာ သင္ၾကားႏိုင္ပါတယ္။ IFI Wat ch (88 generat ion) လို အဖြဲ႕ မ်ားစြာလည္း ပါဝင္ေဆာင္ရြက္ဖုိ႔လိုပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ အစိုးရအရာရွိႀကီးမ်ား ေပၚလစီမ်ား၊ ေငြမ်ား ထုတ္သံုး၊ ဆုခ်ေနသည္ထက္ စာရိတၱ စံနမူနာ ေခါင္းေဆာင္မ်ား ျဖစ္ျခင္းဟာ ဆင္းရဲမြဲေတမႈကို ေအာင္ႏိုင္တဲ့ တစ္ခုတည္းေသာ နည္းလမ္းျဖစ္ပါတယ္။

ေဇာ္ေအာင္
ေအာက္တုိဘာ ၉၊ ၂၀၁၇

ကိုးကား၊
၂၀၁၃ “ႏိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳတ္ႏွံမႈ၊ ေရႊလက္ႏွင့္ေခၚေနပါတယ္” ေဆာင္းပါးကို ၂၀၁၇ ႏွင့္ အညီ တည္းျဖတ္ေရးသားပါသည္။


သင့္အေၾကာင္း သင့္လုုပ္ငနး္ ေၾကာ္ျငာ သည္ေနရာမွာ ေၾကာ္ျငာႏိုုင္ပါျပီ
My Friend Tin Moe By Maung Swan Yi - Selection of MoeMaKa Articles

Tags:

အလားတူ စိတ္၀င္စားဖြယ္ရာ စာမ်ား၊ ေဆာင္းပါးမ်ား ...:သတင္းေဆာင္းပါး, ေဇာ္ေအာင္ (မုုံရြာ)

Comments are closed.

ေၾကာ္ျငာ … ေၾကာ္ျငာ …

စာအုပ္ျမင္ ခ်စ္ခင္ပါေစ

မိုုးမခမွာ ေၾကာ္ျငာပါ

Help MoeMaKa

မိုုးမခမာတိကာစဥ္

%d bloggers like this:

ေၾကာ္ျငာရန္ …

မိုုးမခနဲ႔ ပတ္သက္သမွ်

ရခိုင္ျပည္ေျမာက္ပိုင္းအေရး မိုးမခေဆာင္းပါးမ်ား ထြက္ပါျပီ

By

  ရခိုင္ျပည္ေျမာက္ပိုင္းအေရး မိုးမခေဆာင္းပါးမ်ား ထြက္ပါျပီ (မိုးမခ) ႏို၀င္ဘာ ၁၅၊ ၂၀၁၇ ယခုစာအုပ္မွာ...

Read more »

မိုးမခမဂၢဇင္း ေနာက္ဆံုးထုတ္ကို WE မွာ ဝယ္ပါ

By

မိုးမခမဂၢဇင္း ေနာက္ဆံုးထုတ္ကို WE မွာ ဝယ္ပါ (မုိးမခ) စက္တင္ဘာ ၂၀၊ ၂၀၁၇...

Read more »

မိုးမခထုတ္ ေမာင္စြမ္းရည္စာအုပ္ WE မွာ ဝယ္ပါ

By

မိုးမခထုတ္ ေမာင္စြမ္းရည္စာအုပ္ WE မွာ ဝယ္ပါ (မုိးမခ) စက္တင္ဘာ ၂၀၊ ၂၀၁၇...

Read more »

မုိးမခ ၾသဂတ္စ္ ထြက္ၿပီ

By

မုိးမခ ၾသဂတ္စ္ ထြက္ၿပီ ၾသဂတ္စ္ ၁၅၊ ၂၀၁၇ ျပည္တြင္း ျပည္ပ ကေလာင္ရွင္ေတြရဲ႕...

Read more »

သင္ၾကိဳက္ႏွစ္သက္ရာ စာကို အနည္းဆုံး ၁ ေဒၚလာ လွဴျပီး မိုးမခကို ကူညီပါ

Recent Comments

က႑မ်ားအလိုက္

က႑မ်ားအလိုက္ မာတိကာစဥ္